Coss Ear2
lakbima.lk
COSS Ear 1

ඇන්ටාක්ටිකාවේ රතු ඇල්ලේ රහස හෙළිවේ

අයිස් පර අතරින් රත් පැහැ රුධිර ධාරාවක් සේ ගලා හැලෙන දිය ඇල්ලක් ගැන ඔබ කවදා හෝ අසා තිබේද? සැබෑ ලෝකයේ එවැන්නක් තිබිය නොහැකි යැයි සිතුන ද එවැනි දිය ඇල්ලක් ඇන්ටාක්ටිකාවේ ග්ලැසියර අතරින් ගලා හැලේ.
මේ දිය ඇල්ල මුලින්ම සොයා ගනු ලැබුවේ භූ විද්‍යාඥයෙකු වන ග‍්‍රිෆිත් ටේලර් ප‍්‍රමුඛ ගවේෂකයන් විසින් 1911දීය. රත් පැහැ ලේ දහරක් සේ එහි ජලය දිස්වීමට හේතුව ඇල්ගී විශේෂයක් යැයි එකල පිළිගැණුන ද එය සනාථ කළ නොහැකි වූ බව පෙනේ. එතැන් පටන් එය ලේ ඇල්ල යන අරුත් දෙන බ්ල්ඞ් ෆෝල්ස් යන නමින් ලොව පතළ විය.
දිය ඇල්ලේ ජලය රතු පාට වීමට හේතුව සොයා ගැනීමට ඇලස්කාවේ ෆෙයාබෑන්ක් සරසවියේ පර්යේෂකයන් පිරිසක් සමත්ව ඇත. ඔවුන් පවසන්නේ වසර මිලියන 1.5ක් පමණ පැරණි ග්ලැසියරයක් යටින් මේ ජල පහර මතුවන බවයි. ඉතා අධික ලවණ සාන්ද්‍රණයකින් යුත් ඒ ජලයේ යකඩ සාන්ද්‍රණය ද ඉහළ බව පැවැසේ. පොළොවෙන් පිටතට ගලා ආපසු වාතය හා ගැටීමෙන් යකඩ ඔක්සිකරණය වේ. යකඩ මළවල ඇති රතු වර්ණයක් ජලයේ දිස්වන්නේ එබැවිනි.
වසර මිලියන ගණනාවකට ඉහතදී ඇන්ටාක්ටිකාවෙි ටේලර් ග්ලැසියරය වඩා වර්ධනය වෙද්දී ලවණ ජලය සහිත විලක් ඊට යටවූ බව පැවසේ. ගිණිය නොහැකි තරම් හිම හා අයිස් තට්ටු ප‍්‍රමාණයක් යටින් ඇති එම විලේ ජලයේ ලවණ සාන්ද්‍රණය තවදුරටත් කොපමණ ඉහළ ගොස් ඇති ද යත් සාමාන්‍යයෙන් ජලය අයිස් බවට පත්වන උෂ්ණත්වයේදී මේ ජලය නොමිදේ. එම ජලයට යකඩ එක් වන්නේ විල්පත්ලේ තිබීය.
මෙි පිරික්සුමට උපයෝගී කරගෙන ඇත්තේ රේඩියෝ එකෝසවුන්ඩර් ක‍්‍රමයයි. වවුලන් තම වටපිටාව නිරීක්ෂණය කරන්නේද එම තාක්ෂණය උපයෝගී කරගෙනය. එහෙත් ජලය ග්ලැසියරය මතුපිටට ගලා එන මාර්ගය හෙළි කරගැනීමට නම් තවමත් කිසිවෙකු සමත්ව නැත.
මෙි අපූරු දිය ඇල්ල පිහිටා ඇත්තේ ඇන්ටාක්ටිකාවේ කි.මී. 100කට වඩා දිවෙන ටේලර් ග්ලැසියරයේ උතුරු අන්තයේය. එය ලොව සීතලම ග්ලැසියරය ලෙස සැලකේ. මීට ඉහත කළ පර්යේෂණයකදී එහි ලවණ ජලයේ ජීවත් වන බැක්ටීරියාවක්ද හඳුනාගනු ලැබ ඇත. ආහාර පිණිස සල්ෆේට හැර වෙනත් යමක් එහි නොතිබූ බව පැවසෙයි.
 
Journal of Glaciologyඇසුරිනි.
 
ඒ.ජී. දීපිකා ප්‍රියදර්ශනී

Add comment

ප්‍රතිචාර දැක්වීමේ කොන්දේසි : -
ප්‍රතිචාර දැක්වීමේදී පරුෂ වචන අපහාස කිරීම් ලිපියට අදාල නොවන ප්‍රතිචාර පල කිරීමෙන් වලකින ලෙස කරුණාවෙන් දන්වා සිටිමු.


Security code
Refresh

Lakbima Online

Download Lakbima Mobile App

 
 

 

Get In Touch With Us

E-Papers

Please publish modules in offcanvas position.