Coss Ear2
lakbima.lk
COSS Ear 1

කිතුණු බැතිමතුන්ගේ ශුද්ධ වූ බයිබලයට හා මහා ගත්කරු විලියම් ශේක්ස්පියර්ගේ නිර්මාණවලට පමණක් දෙවැනිව ලොව වැඩියෙන්ම අලෙවි වූ සාධනීය ගතිගුණවලින් හෙබි නිර්මාණාත්මක ‍පොත්පත් වැලක ආඩම්බරකාර හිමිකාරිණිය ලෙස බුහුමන් ලැබුවේ ඉංග්‍රීසි ජාතික ඇගතා ක්‍රිස්ටි නම් ලෝක පූජිත කතුවරියයි. සාහිත්‍ය හා නාටය විෂයෙහිලා සිදුකළ 
අතිවිශිෂ්ට සේවාව අගයමින් දෙවන එලිසබෙත් මහ රැජින විසින් ඩෙම් ආර්යාව යන නම්බුනාමයෙන් ද ඈ පුදනු ලැබුවාය.
පාඨක හා ප්‍රේක්ෂක ආකර්ෂණය මත විවිධ භාෂාවන් 103කට වැඩි ප්‍රමාණයකට පරිවර්තනය වෙමින් ලොව පුරා අලෙවි වූ ‍පොත්පත්වල පිටපත් ප්‍රමාණය සංඛ්‍යාත්මක වශයෙන් ගණනය කිරීමේදී ඇගතා ක්‍රිස්ටි මහා ගත්කතුවරියට අයත් වන්නේ තෙවැනි ස්ථානය බැව් ගිනස් වාර්තාවලින් කියවේ.
ඇගේ රචනා මාධුර්ය නාට්‍ය සඳහා පමණක් නොව නවකතා, කෙටිකතා රචනයෙහිලා ද ආරෝපණය වී ඇති අයුරු විස්මිතය. මාධුර්යය හා චාතූර්ය අතර දෝලනය වන නිර්මාණාත්මක රචනා රටාවේ ඖදාර්ය ගුණය නිසාම ඇගේ බොහෝමයක් කෘති අලෙවියේ සීමා මායිම් ද ඉක්මවා ගියේය. 
කුතුහලය, සැකය, ත්‍රාසය හා භීතිය මුසුකරගත් අභිරහස් ප්‍රබන්ධ කතා කතා කලාවේ අගමෙහෙසිය ලෙස සැලකෙන බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික ඇගතා ක්‍රිස්ටි විසින් අභිරහස් කතාන්තර අනූතුනක් (93ක්) සහ වේදිකා නාට්‍ය දාහතක් (17ක්) පමණ ලියා පළකරනු ලැබුවාය. ඒ අතරින් වඩාත් ප්‍රේක්ෂක ඇල්ම බැල්මට හසුවූ ද මවුස් ට්‍රැප් (මී උගුල) නම් වේදිකා නාට්‍ය ලන්ඩනයේ වෙස්ට් එන්ඩ් පිහිටි ශාන්ත මාටින්ස් නෘත්‍යාගාරයේ හැටපස් වසරක් නොකඩවා පෙන්වා වාර්තාවක් තබා ඇත.
ඇගතා ක්‍රිස්ටිගේ බොහෝමයක් නාට්‍යවල නිෂ්පාදක ලෙස කටයුතු කළ ශ්‍රීමත් පීටර් සොන්ඩර්සන් ද මවුස් ට්‍රැප් නාට්‍යයේ ආරම්භක නිෂ්පාදකවරයා ද විය.
1952 වසරේ නොවැම්බර් 25 දින වේදිකාගත කරමින් ඇරඹි ද මවුස් ට්‍රැප් නාට්‍ය හරහා ඇගතා ක්‍රිස්ටි නම් නාටය රචිකාවිය විසින් ප්‍රේක්ෂක මනස තුළ ශේෂකළ දෙබිඩි කුතුහලයට විසඳුමක් සොයමින් නාට්‍ය රසික රසිකාවියෝ ලන්ඩනයේ ශාන්ත මාටින්ස් නෘත්‍ය ශාලාව දොරකඩ අභියස අදත් පස්වරු 3.30ට හා 7.30ට එක්රොක් වෙමින් සිටිති. 
අභිරහස් ලෙස ඝාතනය වූ කාන්තාවක පිළිබඳ කතාන්තරය සිද්ධියෙන් සිද්ධිය, සැකය හා සන්ත්‍රාසය කුලුගැන්වෙමින් ගැටගැසෙනුයේ මොලී සහ ගිල්ස් රැල්ස්ටන් නම් යුවළක් විසින් පවත්වාගෙන යනු ලබන අවන්හලට කෑම බිම හා නවාතැන් පහසුකම් සොයා එන සංචාරකයන්ද සැකමුසු ලෙස නිවාස අඩස්සියට ගනිමිනි. 
ඝාතනයට ලක්වූ කාන්තාව අවන්හ‍ලේ නවාතැන් සොයා පැමිණි අයෙක්ද? ඇගේ ඝාතකයා එම අවන්හ‍ලේම ලැගුම් ගත්තවුන්ගෙන් කෙනෙකුද? එසේ නොවන්නේ නම් ඒ අසලින් මහමග ඇවිද ගිය වෙනත් අයෙකුද? යන දෙබිඩි කුතුහලයේ රැහැනින් වසර හැටපහක් ප්‍රේක්ෂකයන් ඇද බැඳ තබා ගැනීමට ද මවුස් ට්‍රැප් සමත් වී ඇත.
හැඩතල සහිත රහස් පරීක්ෂක කතා කලාවේ මූලිකයා ලෙස සැලකෙන ශ්‍රීමත් ආතර් කොනැන් ඩොයිල් ගේ (1850 - 1930) කතාන්තරවල හෙවනැල්ල ඇගතා ක්‍රිස්ටිගේ රහස් පරීක්ෂක කතාන්තරවල ඇති බවටද මතයක් ගොඩනැගී තිබේ.
නොකඩවා වසර හැටපහෙන් වසර විසි එකක්ම ලන්ඩන් නගරයේ මන්ක්ස්වෙල් අවන්හ‍ලේ හිමිකරුවන් වූ මොලී සහ ගිල්ස් රැල්ස්ටන් දෙදෙනාගේ භූමිකාවට පණ ‍පොවනු ලැබුවේ සුපිරි නළු රිචඩ් ඇටන්බරෝ සහ ඔහුගේ සැබෑ ජීවිතයේ බිරිය වන නිළි ශීලා සිම් විසිනි. එම දෙපල විසින් ද මවුස් ට්‍රැප් නාට්‍යය සිය මැදිවිය පසුකරනතෙක් නාට්‍යයේ ජීව ගුණය පවත්වා ගැනීමට බෙහෙවින් වෙහෙස මහන්සි වී අපූර්ව රංගනයකින් දායකත්වය සැපයූ බව පුවත්පත් මාධ්‍යයන් හී ප්‍රශංසනාත්මක ලියවිලි පළව තිබේ. 
2017 ඔක්තෝබර් 24 දිනවන විට දර්ශනවාර 26500ක් ප්‍රදර්ශන කොට ඇති ද මවුස් ට්‍රැප් 2019 ජනවාරි පස්වෙනි දින දක්වා ප්‍රවේශපත්‍ර අලෙවි වී ඇති බවට අන්තර්ජාලය සඳහන් කරයි. නළු නිළියන් අටදෙනෙකුගෙන් හැඩගැන්වෙන මෙම නාට්‍ය පුරා වසර හැටපහක කාලය තුළ නළු නිළියන් හාරසිය ගණනකට වැඩි පිරිසකගේ දායකත්වය ලබා ගනිමින් අදටත් නාට්‍යයේ මුල් 
නිෂ්පාදනයේ ජීව ගුණය නොනසා රඟ දක්වනු ලබයි. 
ෆෙඩ්රික් අල්වා මිලර් නම් ඇමෙරිකානු ජාතික පියෙකුට දාව 'ක්ලැරිස් මාග්‍රට්' නම් ඉංග්‍රීසි ජාතික කාන්තාවක විසින් 1890 වසරේදී ඇගතා මෙලොවට බිහිකරනු ලැබුවාය. ඇගතා අටවැනි වියට එළඹීමත් සමග එවකට පැවැති ඉංග්‍රීසි සම්ප්‍රදායට අනුව යමින් ඇගේ මව විසින් ඈට වැඩිදුර අධ්‍යාපනය ලබා ගැනීමට තිබූ මංපෙත් අහුරා දමන ලදී. කෙසේ වුවද රස මවමින් ගොතන කතාන්තර කලාව සිය ඇමෙරිකානු පියාගේ උරුමයෙන් ඇගතා ලත් මහඟු දායාදයකැයි පැවැසේ.
'ඇගතා ක්‍රිස්ටි' කතාන්තර ගෙතීමෙහි සුවිශේෂී ලෝක ශූරියක වෙමින් 1976 ජනවාරි මස ජීවිතයෙන් සමුගත්තද අදටත් සමස්ත ලෝක ප්‍රජාවගේ මනස රසවත් කිරීමේ මෙහෙයුම තුළ ඈ ජීවත් වන්නීය.

මැ‍ලේසියාවේ සිට චීනය බලා පියාසර කරමින් තිබූ බොයිං ගුවන් යානයක් අතුරුදන්ව මේ වනවිට වසර තුනහමාරක් ගත වී ඇති නමුත් තවමත් ඒ යානය පිළිබඳ කිසිදු හෝඩුවාවක් සොයා ගැනීමට නැති අතර එය ගුවන් අනතුරු ඉතිහාසයේ ලොකුම අබිරහසක් ඉතිරි කළ සිද්ධියක් ලෙස සැලකෙන්නකි. මෙම සිදුවීම ගැන මතකය අලුත් කරන ආකාරයේ තවත් අබිරහස් අතුරුදන් වීමක් ගැන පසුගිය සතියේ ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය වාර්තා කළේය. මෙවර මෙම සිදුවීමට මැදි වී ඇත්තේ ගුවන් යානයක් නොව සබ්මැරීනයකි.

ආර්ජන්ටිනාවේ නාවික හමුදාවට අයත් සබ්මැරීනයක් වන මෙය සැන් ජුවාන් (San Juan) නමින් හැඳින්වෙයි.  පසුගිය 15 වෙනි බදාදා සිට මෙම සබ්මැරීනය ආගිය අතක් සොයා ගැනීමට නැත. එයින් ගොඩබිමට ලැබුණු අවසන් සංඥාව ලැබි ඇත්තේ එදින උදෑසන කාලයේ වන අතර සබ්මැරීනය තුළ නාවිකයින් 44 දෙනෙකු ද සිටි බව සඳහන් වෙයි. අතුරුදන් වන අවස්ථාව වනවිට එය  තිබි ඇත්තේ දකුණු ඇමෙරිකාවේ දකුණු දිග තුඩුව ආසන්නයේ පිහිටි උසුආයා (Ushuaia)  නමැති ප්‍රදේශයේ කිසියම් මෙහෙයුමකට සහභාගි වී ආපසු එහි සාමාන්‍ය නැවතුම්පල වන මා ඩෙල් ප්ලාටා (Mar del Plata) නැමැති නාවික කඳවුර වෙත ගමන් කරමිනි. එයින් අවසන් සංඥාව ලැබෙන විට එය වැල්ඩේස් (Valdez)  නමැති අර්ධද්වීපයට ගිණිකොණ දෙසින්, ගොඩබිම සිට කි.මී. 430 ක් පමණ ඈතින් යාත්‍රා කරමින් තිබි ඇත.

මෙම සටහන ලියන අවස්ථාව වනවිට සබ්මැරීනය අතුරුදන්ව දින හතරක් ගත වී තිබුණත් ඒ පිළිබඳව හෝ එහි සිටි නාවිකයින් පිළිබඳව කිසිදු තොරතුරක් දැනගන්නට තිබුණේ නැත. එයින් පණිවුඩ ලැබිම මුළුමනින් නතර වී ඇති අතර කිසිදු රේඩාර් පද්ධතියකටද එය හසු නොවන බව සඳහන් විය.

මෙම අබිරහස් අතුරුදන් වීමට හේතුව කුමක් විය හැකිද යන්න සම්බන්ධයෙන් විවිධ අදහස් ඉදිරිපත්ව තිබෙනුද දැකිය හැකි විය. විදුලිය ඇන හිටීමක් නිසා සබ්මැරීනයේ සන්නිවේදන පද්ධතිය අක්‍රිය වීමක් සිදුවන්නට ඇතැයි යන්න එක් අදහසකි. එවැනි අවස්ථාවක සාමාන්‍ය ක්‍රියා පිළිවෙත වන්නේ සබ්මැරීනය දිය යට සිට මතුපිටට පැමිණීමයි. ඒ ආකාරයෙන් සබ්මැරීනය සයුර මතුපිටට පැමිණ ඇත්ද යන්න සොයා මේ වනවිට දැවැන්ත සෙවුම් මෙහෙයුමක් දියත් කර ඇති අතර ආර්ජන්ටිනාවට අමතරව ඇමෙරිකාව, බ්‍රිතාන්‍යය, බ්‍රසීලය, චිලී, උරුගුවේ, දකුණු අප්‍රිකාව වැනි රටවල්ද මෙයට සහය දක්වමින් සිටියි. එමෙන්ම නාසා ආයතනය පවා මෙම මෙහෙයුමට සහය වීමට ඉදිරිපත්ව සිටින බව සඳහන් වෙයි. සබ්මැරීනය තුළ හදිසි ගින්නක් ඇති වී අනතුරක් සිදු වූවාද යන අදහසද ඉදිරිපත්ව තිබිණි. ජර්මනියේ නිපදවන ලද්දක් වන මෙම සබ්මැරීනය ඩීසල් සහ විදුලිය ආශ්‍රයෙන් ක්‍රියාත්මක වන්නකි. එය මුල්වරට සේවයට යොදාගෙන ඇත්තේ 1983 වසරේය.

ගුවන් යානා සහ මුහුදු යාත්‍රා විශාල සංඛ්‍යාවක් මේ වනවිට සෙවුම් මෙහෙයුම් සඳහා යොදවා තිබියදීත් සබ්මැරීනය ගැන කිසිදු හෝඩුවාවක් දැනගන්නට නොමැති වීම ආර්ජන්ටිනා බලධාරීන් තුළ කිසියම් ආතතියක් සහ කණස්සල්ලක් ඇති කර තිබෙන ආකාරයක් දැකිය හැකි වෙයි. කෙසේ නමුත් එම මුහුදු කලාපය තුළ පවතින ප්‍රචණ්ඩ බව සහ දැඩි සුළඟ හේතුවෙන් සෙවුම් කටයුතු ඉතා දුෂ්කර වී ඇතැයිද අනාවරණය වෙයි. සබ්මැරීනයේ ගමන් කළ නැවියන්ගේ පවුල්වල උදවිය ද දැඩි ලෙස නොසන්සුන්ව සිටින අතර ඔවුන් බොහෝ දෙනෙකු මේ වනවිට නාවුක හමුදා කඳවුර වෙත පැමිණ සිටින බවද වාර්තා වෙයි. ඇති වී තිබෙන තත්ත්වයට හේතුව හුදෙක් සන්නිවේදන ගැටළුවක් පමණක් වේවා යැයි තමුන් ප්‍රාර්ථනා කරන බවද, සියලු දෙනා නිරුපද්‍රිතව සිටිනු ඇතැයි අපේක්ෂා කරන බවද එක් ඥාතියෙකු මාධ්‍යයට පවසා තිබිණි. සැන් ජුවාන් සබ්මැරීනයේ ගමන් ගත් නාවිකයින් අතර එරට ප්‍රථම සබ්මැරීන නිලධාරිනිය වන එලියානා ක්‍රෝව්සික් ද  සිටින බව සඳහන් වෙයි.
දින ගණනාවකට සෑහෙන තරම් ආහාරපාන සහ ඔක්සිජන් සබ්මැරීනය සතුව පවතින බව මා ඩෙල් ප්ලාටා නාවික කඳවුරේ ප්‍රධානී අද්මිරාල් ගේබ්‍රියල් ගොන්සා‍ලේස් ප්‍රකාශ කර තිබේ. කෙසේ නමුත් පසුගිය සෙනසුරාදා (18) වනතුරුත් සබ්මැරීනයෙන් කිසිදු අනතුරු දැනුම් දීමේ සංඥාවක් හෝ නිකුත්ව නොතිබිම බලධාරීන්ගේ අවධානයට සහ කුතුහලයට ලක්ව තිබූ ප්‍රධාන කාරණාවක් විය. ඒ අතර ඉරිදා (19) දින ආර්ජන්ටිනාවේ ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශය සඳහන් කර තිබුණේ අසාර්ථක වූ චන්ද්‍රිකා දුරකථන ඇමතුම් වාගයක් පිළිබඳ හෝඩුවාවක් ලැබි ඇති බවයි. තත්පර කිහිපයකට පමණක් සීමා වී ඇති මෙම ඇමතුම් සාර්ථක කර ගැනීමට එම ඇමතුම් ලබා දුන් පාර්ශ්වය සමත්ව නැති බව පැවැසෙන අතර බොහෝ දුරට මෙම ඇමතුම් අතුරුදන්ව ඇති සබ්මැරීනයෙන් නිකුත් වූ ඒවා යයි සැක කරන බවද ප්‍රකාශයට පත්ව තිබිණි. ඒ ආකාරයෙන් නිකුත්ව ඇති ඇමතුම් සංඛ්‍යාව හතක් බවද වාර්තා වෙයි.

විශේෂඥයින්ගේ උපකාර ලබා ගනිමින් එම ඇමතුම් නිකුත් වූ ඉසව්ව සොයා ගැනීම සඳහා මේ වනවිට උත්සාහ ගනිමින් සිටින බවද ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශය සඳහන් කර තිබේ.

මීටර් 66 ක දිගින් යුතු සැන් ජුවාන් සබ්මැරීනය 1985 වසරේ මිල දී ගැනීමෙන් පසු 2007 සහ 2014 කාලය තුළ අලුත්වැඩියාවකට ලක් කොට ඇති අතර එමගින් එහි  කාලය තවත් වසර තිහකින් පමණ දීර්ඝ කිරීමට හැකියාව ලැබි තිබේ. සැන් ජුවාන් ආර්ජන්ටිනාව සතු සබ්මැරීන තුනෙන් අලුත්ම සබ්මැරීනය බවද සඳහන් වේ.


'මා ඩෙල් ප්ලාටා' නාවික කඳවුරේ නැංගුරම් ලා තිබූ අයුරු


කිත්සිරි මල්වත්ත

ලෝකයේ බොහෝ රටවල මේ කාලයේ දූෂණ වංචාවලට එරෙහි විවිධාකාරයේ මෙහෙයුම්, විරෝධතා, උද්ඝෝෂණ. විමර්ශන, නඩු විභාග ආදිය කරලියට එමින් ඇති අයුරු දැකිය හැකි වෙයි. නිදසුන් ලෙස, පසුගිය දිනවල පාකිස්තානය, දකුණු කොරියාව, බ්‍රසීලය ආදී රටවල රාජ්‍ය නායකයන් පවා මෙවැනි දූෂණ චෝදනා නිසා බලයෙන් පහ කෙරුණු ආකාරය මෙන්ම අධිකරණ හමුවට රැගෙන ගිය ආකාරය පෙන්වා දිය හැක.

දූෂණ වංචාවලට එරෙහිව පැතිර යන මෙම සිදුවීම් දාමයේ තවත් විශේෂ සිදුවීමක් පසුගිය සතියේ වාර්තා විය. ඒ මැද පෙරදිග කලාපයේ බලවත්ම සහ ධනවත්ම රාජ්‍යයක් වන සෞදි අරාබියෙනි. මෙම සිදුවීමෙහි  ඇති වඩාත් කැපී පෙනෙන සුවිශේෂත්වය වන්නේ සෞදි රජ පවුල හා සම්බන්ධ කුමාරවරුන් බොහෝ දෙනකුද මෙම දූෂණ විරෝධී මෙහෙයුම යටතේ අත්අඩංගුවට ගනු ලැබිමයි.  කුමාරවරුන් මේ ආකාරයෙන් අත්අඩංගුවට පත්වීම සාමාන්‍යයෙන් මෙවැනි රටවල දක්නට නොලැබෙන අතිශය දුර්ලභ සිදුවීමක් බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නොවේ. බොහෝ විට මෙම රාජකීයයන් සැලකෙන්නේ නීතියට ඉහළින් සිටිනවුන් වශයෙනි. නමුත් මෙවර එම සම්ප්‍රදාය වෙනස් වී තිබේ. රජ කුමාරවරුන් රැසක් මෙන්ම රටේ ඉහළ පෙළේ ව්‍යාපාරිකයන් කිහිප දෙනකුද, දේශපාලන ක්‍ෂේත්‍රයේ බලවත් පුද්ගලයන් කිහිප දෙනකුද මේ ආකාරයෙන් අත්අඩංගුවට ගෙන ඇත. පසුගිය සෙනසුරාදා ඉතා හදිසියේ සිදු වූ මෙම අත්අඩංගුවට ගැනීම් නිසා සෞදිය තුළ මෙන්ම මැද පෙරදිග කලාපය තුළද විශාල කම්පනයක්, නොසන්සුන්තාවක් ඇති වී තිබෙන ආකාරයක් දැකිය හැකි වෙයි. 200කට අධික පිරිසක් මේ ආකාරයෙන් රඳවා ගැනීම සඳහා නියෝග නිකුත් කර ඇතැයි වාර්තා වෙයි.  එමෙන්ම බැංකු ගිණුම් 1700ක පමණ ගනුදෙනුද  අත්හිටුවා ඇතැයි මාධ්‍ය අනාවරණය කර තිබිණ. තවත් අපූරු කාරණයක් වන්නේ මෙසේ අත්අඩංගුවට ගත් ඉහළ පෙළේ බොහෝ දෙනකු මේ වනවිට රඳවා ඇත්තේ  තරු පහේ හෝටලයක් වන රිට්ස්-කාල්ටන් හෝටලය තුළ වීමයි. එහිදී හෝටලයේ නවාතැන් ගෙන සිටි අමුත්තන් බොහෝ දෙනෙකු ඉවත් කර වෙනත් හෝටල් වෙත ගෙන යන ලද බවද පැවැසිණි.  කෙසේ හෝ වේවා, තරු පහේ හෝටලයක රඳවා තබා තිබුණද මෙවැනි පිරිසක් අත්අඩංගුවට ගැනීම සැලකෙන්නේ මෑත සෞදි ඉතිහාසයේ මහත් ආන්දෝලනාත්මක සහ විශේෂම සිද්ධියක් වශයෙනි.

සෞදියේ මෙම දූෂණ විරෝධී මෙහෙයුම පිටුපස සිටින ප්‍රධාන චරිතය ලෙස සැලකෙන්නේ එරට මීළඟ රජු ලෙස පත්වීමට වරම් ලබා සිටින 32 හැවිරිදි මොහොමඩ් බින් සල්මාන් කුමරුය. ඔහු සෞදියේ වත්මන් පාලකයා වන සල්මාන් රජුගේ පුත්‍රයායි. මේ වනවිට දුර්වල සෞඛ්‍ය තත්ත්වයෙන් පසුවන සල්මාන් රජු සිය පුත්‍රයා එරට කිරුළ හිමි කුමාරයා ලෙස නිල වශයෙන් නම් කළේ පසුගිය ජුනි මාසයේය. ඒ වනවිටත් රාජ්‍ය පාලනයේ බොහෝ කටයුතුවලට මොහොමඩ් කුමරු සම්බන්ධව සිටි බව ප්‍රසිද්ධ කාරණයක් වූ අතර ඉහත කී ලෙස නිල වශයෙන් පත්වීමෙන් පසු ඔහු වඩාත් වේගයෙන් රට තුළ විවිධ ප්‍රතිසංස්කරණ සඳහා පියවර ගන්නා ආකාරයක් දක්නට ලැබිණි. ආර්ථිකය තුළ මෙන්ම දේශපාලන, සංස්කෘතික  අංශවලද විවිධ වෙනස්කම් ඇති කිරීමට ඔහු පසුබට නොවන ආකාරයක් දැකිය හැකි වෙයි. සෞදියේ ඉදිරි සැලසුම් ඇතුළත් ''2030 දැක්ම'' (ඪඵඪධද 2030) නැමැති වැඩපිළිවෙළද ඔහුගේ පුරෝගාමීත්වයෙන් සකස් කෙරුණක් ලෙස සැලකේ. (මෙම සටහන ලියමින් සිටින අතර ලැබුණු අලුත්ම ආරංචියකින් කියැවුණේ සල්මාන් රජු ඉතා ඉක්මනින්ම සිය පුත්‍රයාට රජකම පවරා විශ්‍රාම ගැනීමට සූදානම් වන බවයි.)
දූෂණ වංචාවලට එරෙහිව ගන්නා ලද ඉහත කී පියවරද ආකාර කිහිපයකින් අර්ථ දැක්විය හැක්කකි. එක අතකින් එය මොහොමඩ් කුමරුගේ ඉදිරි ආර්ථික සැලසුම් හා බැඳුණක් ලෙසද  පෙන්වා දිය හැකිය.  මේ වනවිට සෞදි අරාබියේ ආර්ථිකය බොහෝ දුරට තෙල් ආදායම් මත රඳා පවතින්නක් බව අමුතුවෙන් කිව යුත්තක් නොවේ. නමුත් පසුගිය කාලයේ තෙල් මිල අඩු වීමත් සමග ඇති වූ ගැටලුකාරී තත්ත්වයන් නිසා වුවමනාවට වඩා තෙල් ආදායම් මත රඳා පැවැතීමේ ඇති අනතුරුදායක තත්ත්වය ගැන තෙල් ආර්ථිකයන් සහිත බොහෝ රටවලට හොඳින් අවබෝධ වන්නට විය. සෞදි අරාබියද මේ පිලිබඳ විශේෂ අවධානය යොමු කළ රටකි. ඒ අනුව මොහොමඩ් කුමරු සැලසුම් කරන්නේ ඉදිරියේදී එරට ආර්ථිකය තෙල් මත රඳා පැවැතීමෙන් මුදාගෙන එය වඩාත් විවිධාංගීකරණයකට ලක් කිරීමට සහ වඩාත් විවෘත ආර්ථිකයක් බවට පත් කිරීමටය. එහිදී විදෙස් ආයෝජන ආදිය වැඩි වැඩියෙන් රට තුළට ආකර්ෂණය කර ගැනීම වැනි කාරණා ගැන විශේෂ අවධානයක් යොමු කරන්නට සිදුවෙයි. ආර්ථිකය වඩාත් විනිවිදභාවයෙන් යුතුව හැසිරවීම, වංචා දූෂණ ආදියට ඇති ඉඩකඩ අවම කිරීම ආදිය මෙහිදී විශේෂයෙන් අවශ්‍ය වන බව රහසක් නොවේ. එය ආර්ථික සහ මූල්‍ය කටයුතුවල වඩාත් සුමට සහ කාර්යක්ෂම ක්‍රියාකාරිත්වයක් සඳහා අතිශයින්ම වැදගත් වන්නකි. පසුගිය සතියේ සිදු කෙරුණු අත්අඩංගුවට ගැනීම්ද මෙම කාරණය හා බැඳී තිබෙන්නක් ලෙස සැලකිය හැක්කකි. මේ අතර සෞදි බලධාරීන්ගේ පැත්තෙන් ප්‍රකාශයට පත්ව තිබූ තවත් කාරණයක් වූයේ පසුගිය කාලය තුළ දූෂණ වංචා සහ අවභාවිතය හේතුවෙන් ඇමෙරිකානු ඩොලර් බිලියන 100 කට අධික පාඩුවක් එරට ආර්ථිකයට සිදුව ඇති බවයි.

ආර්ථිකයට අමතරව තවත් ක්‍ෂේත්‍ර බොහොමයක ඉතා ශීඝ්‍ර ප්‍රතිසංස්කරණ කිරීමට කිරුළ හිමි මොහොමඩ් කුමරු කටයුතු කරමින් සිටින ආකාරයද දැකිය හැකි වෙයි. මතෛක් කලක් කාන්තාවන්ට රිය පැදවීම තහනම් වූ සෞදි අරාබියේ එම බාධාවන්ද ඉවත් කිරීමට පසුගියදා පියවර ගැනිණි. මෙය එක අතකින් කාන්තා නිදහස පිළිිබඳ ඉතා වැදගත් පියවරක් වන අතර තවත් අතකින් වැදගත් ආර්ථික පියවරක්ද වෙයි. මන්ද යත් මේ හරහා එරට ජනගහනයෙන් සැලකිය යුතු කොටසක් වන කාන්තා පාර්ශ්වයද වඩාත් නිදහස් ලෙස ආර්ථික කටයුතුවලට සම්බන්ධ කර ගැනීමට හැකියාව ලැබෙන බැවිනි.
ඒ අතර  ඉහත කී දූෂණ විරෝධී මෙහෙයුම හරහා මොහොමඩ් කුමරු ඔහුගේ ප්‍රතිවාදීන්ගේ බලය මර්ධනය කරමින් තමුන්ගේ ආධිපත්‍යය වඩාත් තහවුරු කරගැනීමක් සිදු කරන බවද බැහැර කළ හැකි කාරණයක් නොවේ. සල්මාන් රජුගෙන් පසු රජකම සඳහා මෙහොමඩ් කුමරු නිර්දේශ කළ අවස්ථාවේ එය කේන්ද්‍ර කරගෙනද රජ පවුල තුළ යම් බෙදීමක් ඇති වූ බව මෙහිදී සැලකිල්ලට ලක්විය යුත්තකි. (රජකම සඳහා මුලින් නිර්දේශ කර සිටියේ සල්මන් රජුගේ සහෝදරයෙකුගේ පුතෙකු වූ මොහොමඩ් බින් නායෙෆ්ය.) මෙම පසුබිම අනුව ඉහත කී  දූෂණ විරෝධී මෙහෙයුම රජ පවුල තුළ මොහොමඩ් කුමරුගේ  ප්‍රතිවාදීන් අඩපණ කර ඔහුගේ අණසක තහවුරු කර ගැනීමේ ව්‍යාපෘතියක් ලෙසද සැලකිය හැක්කකි.

ඒ අතර මේ වනවිට සෞදි අරාබිය මැද පෙරදිග කලාපය තුළ කිසියම් තීරණාත්මක  බල අරගලයක නිරතව සිටින රාජ්‍යයක් බවද මෙහිදී අවධානයට ලක්විය යුත්තකි. කලාපයේ දේශපාලන ආධිපත්‍යය වෙනුවෙන් සෞදිය සහ ඉරානය අතර ඇත්තේ දැවැන්ත තරගයකි. මෙය එක්තරා දුරකට ඉස්ලාම් ආගමේ සුන්නි සහ ෂියා නිකායන් අතර අරගලයක් ලෙසද සැලකිය හැක්කකි. මොහොමඩ් කුමරු සෞදිය තුළ සිය අණසක පැතිරවීමත් සමග ඉරානයට එරෙහි මෙහෙයුම්ද වඩාත් දැඩි කර ඇති ආකාරයක්ද දැකිය හැකි වෙයි. ඉරානය සමග ආර්ථික සබඳතා තර කරගනිමින් සිටි කටාර් රාජ්‍යයට එරෙහිව පසුගිය කාලයේ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික සබඳතා අත්හිටුවීමට සහ සම්බාධක පැනවීමට ගත් පියවරද ඊට නිදසුනකි. ඉරානයේ සහය ලබන බව පැවසෙන හිස්බුල්ලා සංවිධානය යම් බලයක් හිමි කරගෙන සිටින ලෙබනනයට එරෙහිවද දැන් සෞදිය කිසියම් මෙහෙයුමක් වේගවත් කර ඇති ආකාරයක් දැකිය හැකි වෙයි. පසුගියදා සිදු වූ ලෙබනන අගමැති සාද් හරීරිගේ ඉල්ලා අස්වීමද සෞදියේ වුවමනාව මත සිදුවූවක් ලෙස සැලකේ.

කලාපීය වශයෙන් සෞදිය ගෙන යන මෙම බල  ව්‍යාපෘතිය පවා සාර්ථක කර ගන්නට නම් රට තුළ මොහොමඩ් කුමරුට ශක්තිමත් පදනමක් තිබිය යුතු බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නැත. දූෂණ චෝදනා හරහා, තමුන් වටා සිටින, තමුන්ට තර්ජනයක් විය හැකි පිරිස යම් පීඩනයකට හසු කර ගැනීම එහිදීද උපාය මාර්ගික වශයෙන් ඔහුට බෙහෙවින් ප්‍රයෝජනවත් වන්නක් ලෙස සැලකිය හැක්කකි. එමෙන්ම මොහොමඩ් කුමරුට ඉරාන විරෝධී ඇමෙරිකාව ඇතුළු  පාර්ශ්වයෙන් ලොකු සහයෝගයක් පළවන බවද මෙහිදී  තවත් වැදගත් සාධකයක් ලෙස සිහිපත් කළ යුතු වෙයි.

නිහාල් පීරිස්

ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප් රුසියාවේ ඉත්තෙක්ද? හිලරි ක්ලින්ටන් ඇමෙරිකාවේ ජනාධිපති වෙනවාට වඩා ට්‍රම්ප් එම ධුරයට පත්වෙනවාට රුසියාව කැමැත්තක් දැක්වූවාද? එතැනින් නොනැවතී එම අරමුණ ඉටු කර ගැනීම සඳහා යම් යම් රහසිගත ක්‍රියාමාර්ග ගත්තාද? මේ, ඇමෙරිකාවේ පසුගිය ජනාධිපතිවරණය මෙන්ම ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්ද කේන්ද්‍ර කරගනිමින් දැන් ටික කාලයක සිට ආන්දෝලනයට ලක් වෙමින් ඇති කාරණා කිහිපයකි. හිලරි ක්ලින්ටන් අපහසුතාවට පත් කළ හැකි තොරතුරු සොරකම් කිරීම සඳහා රුසියානු හැකර්වරුන් ඇයගේ ඩිමොක්‍රටික් පක්ෂයේ ඊ මේල් ගිණුම්වලට පවා ඇතුල් වූ බවටද පසුගිය කාලයේ විවිධ චෝදනා එල්ල වූ බව රහසක් නොවේ. කෙසේ හෝ වේවා ට්‍රම්ප්ගේ ජනාධිපතිවරණ ව්‍යාපාරයට සම්බන්ධ වූවන් සහ රුසියානු පාර්ශ්ව අතර මොනවා හෝ සැක කටයුතු සම්බන්ධතා තිබුණාද යන්න සොයා බැලීම සඳහා මේ වනවිට එරට ෆෙඩරල් විමර්ශන බියුරෝව (FBI- Federal Bureau of Investigation) මගින් විමර්ශනයක් පවත්වමින් සිටින බවද ප්‍රසිද්ධ කාරණයකි.
මෙම පරීක්ෂණය සම්බන්ධ කාරණා විවිධ අවස්ථාවල ලොකු ආන්දෝලනයක් ඇති කරන්නට සමත් විය.  දැන් නැවතත් එවැනි කාරණාවක් නිසා ට්‍රම්ප් මැදි කරගෙන විශාල ආන්දෝලනයක් මතු වෙන්නට පටන් ගෙන තිබේ. මෙවර මෙම සිද්ධියට සම්බන්ධ ප්‍රධාන චරිතයක් වී සිටිනුයේ  ට්‍රම්ප්ගේ ජනාධිපතිවරණ මෙහෙයුම් කණ්ඩායම තුළ,  විදේශ ප්‍රතිපත්ති 
පිළිබඳ ඔහුගේ උපදේශකයෙකු ලෙස සිටි බව කියන ජෝර්ජ්  පැපඩො‍පෝලොස් (George Papadopoulos)  නමැති පුද්ගලයෙකි. ඔහු සහ රුසියානු සබඳතා ඇති දෙදෙනෙකු අතර පැවැති බව කියන  සාකච්ඡා සම්බන්ධයෙනි මෙවර ආන්දෝලනය මතු වී ඇත්තේ. 
මෙම සබඳතා සහ සාකච්ඡා සම්බන්ධයෙන් මුල් වරට චෝදනා මතු වූ අවස්ථාවේ පැපඩො‍පෝලොස් විමර්ශන බියුරෝවට පවසා තිබුණේ එකී සබඳතා පැවැතියේ තමා ට්‍රම්ප්ගේ ජනාධිපතිවරණ මෙහෙයුම හා එක්වීමට පෙර බවය. නමුත් තමා ඒ කීවේ බොරුවක් බවට දැන් ඔහු වරද පිළිගෙන ඇතැයි පසුගිය සඳුදා (30 දා) ජාත්‍යන්තර මාධ්‍ය වාර්තා කර සිටියේය. තමා සහ ඉහත කී පුද්ගලයන් දෙදෙනා අතර සබඳතා පැවැතියේ ට්‍රම්ප්ගේ ජනාධිපතිවරණ මෙහෙයුමට තමා සම්බන්ධ වූ පසුව බව ඔහු පිළිගෙන ඇති බව සඳහන් වෙයි. ට්‍රම්ප්ගේ ප්‍රතිවාදිනිය වූ හිලරි ක්ලින්ටන් පිළිබඳව යම් යම් රහස් රුසියානුවන් සතුව පවතින බැව් තමා හා පැවැසූ බවද පැපඩො‍පෝලොස් සඳහන් කර තිබේ. 
ඔහු මුණ ගැසී ඇති රුසියානු සබඳතා සහිත පුද්ගලයන් දෙදෙනාගෙන් එක් අයෙකු කාන්තාවකි. ඇය රුසියානු ජනාධිපති පුටින්ගේ ඥාති දියණියක ලෙස පෙනී සිටි බවද සඳහන්ව තිබිණි. (නමුත් එය සත්‍යයක් නොවන බව පසුව හෙළි වී තිබේ.)  කෙසේ වෙතත් ඇය රුසියානු රජයේ නිලධාරීන් සමග සබඳතා තිබූ තැනැත්තියක බැව් තමා විශ්වාස කළ බවත්, ඇය හරහා ට්‍රම්ප් පාර්ශ්වයත්, රුසියානු පාර්ශ්වයත් අතර හමුවක් ඇති කිරීමට බලා‍පොරොත්තු වූ බවත් පැඩො‍පෝලොස් පිළිගෙන ඇත. ඔහු මුණ ගැසී ඇති අනෙක් පුද්ගලයා ද රුසියානු රජය සමග සබඳතා ඇති බව පැවැසුණු මහාචාර්යවරයෙකි. හිලරි ක්ලින්ටන්ට අදාළ ඊමේල් වගයක් සම්බන්ධයෙන්ද මෙම සාකච්ඡාවලදී කතාබහ වී ඇතැයි පැවැසේ. 
රටක ජනාධිපතිවරණයක් වැනි අවස්ථාවක වෙනත් රටක රජයක් සමග, විශේෂයෙන් තමුන්ගේ ප්‍රතිවාදියෙකු ලෙස සැලකෙන රටක් සමග මේ ආකාරයෙන් කටයුතු කිරීම බරපතළ කාරණාවක් බව අමුතුවෙන් කිව යුතු නොවේ. පැපඩො‍පෝලොස් ට එරෙහිව අධිකරණයෙහි චෝදනා ගොනු කිරීමට පියවර ගෙන ඇති අතර ට්‍රම්ප්ද මේ නිසා පෙර නොවූ මට්ටමේ අනතුරකට මුහුණ දෙනු ඇතැයි බොහෝ දුරට අපේක්ෂා කළ හැකි වෙයි. මේ අතර ධවල මන්දිරයේ ප්‍රකාශිකාවක් මේ සම්බන්ධයෙන් ප්‍රකාශයක් නිකුත් කර තිබේ. ඇය කතා කර තිබුණේ පැපඩො‍පෝලොස් කියන කාරණා සහ ට්‍රම්ප්ගේ ජනාධිපතිවරණ මෙහෙයුම අතර සම්බන්ධයක් නැති බව ඇඟවෙන ආකාරයෙනි. එමෙන්ම ඔහු එම ජනාධිපතිවරණ සටනේදී ඉටු කළේ ඉතා සීමිත සහ නිල නොවන මට්ටමේ කාර්යභාරයක්  බව ඇඟවෙන ආකාරයෙන්ද ඇය යම් යම් ප්‍රකාශයන් සිදු කර තිබේ.
නමුත් පැපඩො‍පෝලොස්ට එරෙහිව ඉදිරිපත් කර ඇති චෝදනා පත්‍රවලට අනුව සඳහන් වන්නේ ට්‍රම්ප් ඔහු ඉතා ඉහළින් අගය කර ඇති බවකි. 2016 මාර්තු මාසයේ පැපඩො‍පෝලොස් විදේශ ප්‍රතිපත්ති පිළිබඳ සිය උපදේශකයෙකු ලෙස පත් කිරීම නිවේදනය කරනු ලැබ ඇත්තේද ට්‍රම්ප් විසින්ම බව සඳහන් වන අතර ‘ඔහු විශිෂ්ට පුද්ගලයෙකු’ ලෙස හඳුන්වා ඇති බවද පැවැසේ. රුසියානු පාර්ශ්ව සමග තමාගේ ඇති සබඳතා ගැන පවසමින්, පුටින් සමග හමුවක් සංවිධානය කිරීමට තමාට උදව් කළ හැකි බව පැපඩො‍පෝලොස් එක් අවස්ථාවක පවසා ඇතැයිද මෙම චෝදනා අතර වෙයි. ඒ ට්‍රම්ප්ගේ උපදේශකයන්ගේ සාකච්ඡාවකදීය. එම අවස්ථාවේදී ට්‍රම්ප්ද එහි සිටි බව පැපඩො‍පෝලොස් පිළිගෙන තිබේ. 
පැපඩො‍පෝලොස් සහ  රුසියානු සබඳතා සහිත ඉහත කී පුද්ගලයන් දෙදෙනා අතර ඇති වූ සබඳතා නිසා පසුව රුසියානු නිලධාරීන් සමගද සබඳතා ගොඩ නැගී ඇති බවද, පුටින් සහ ට්‍රම්ප් අතර හමුවක් ගැන පවා මෙහිදී සලකා බලා ඇති බවද මෙම චෝදනාවල තවදුරටත් ඇතුළත් වෙයි.
මේ ආකාරයෙන් මේ වනවිට මතුව ඇති තත්ත්වය හේතුවෙන් ට්‍රම්ප් ඉදිරියේදී බරපතළ අර්බුදයකට මුහුණ දීමට ඇති ඉඩකඩ වැඩි බවට මේ වනවිට බොහෝ  අදහස් පළවෙමින් තිබේ.
 
නිහාල් පීරිස්

වයස විසිදෙකේදී තමා උපන් බ්‍රිතාන්‍යය හැරගිය ජැක් හොම්ස් ගැන කතා කරමින් ඔහුගේ මව කියන්නේ “රට හැරලා යනකොට එයා පුංචි ළමයෙක්” යනුවෙනි. ඒ වනවිට ජීවිතය සොයමින් සිටින වයසේ පසුවූ තම පුත්‍රයා ඇයට පෙනුණේ එලෙසිනි. ජීවිතය සොයා ජැක් ගියේ මරණය දස අත විහිදුණු සිරියාවේ යුද බිමටය. ඒ එහි සිටින කැරලිකරුවන් සමග එක්ව අයි.එස්. හමුදාවට විරුද්ධව සටන් වැදීමටය. මෑතකදී අයි.එස්.ගරිල්ලන්ගෙන් මුදාගත් රක්කා නගරයේ බිම්බෝම්බ නිෂ්්ක්‍රිය කිරීමේ යෙදී සිටියදී ඒ වනවිට වයස විසිහතරක් වූ ජැක් බෝම්බයකට හසුව මියගියේය.
ජැක් හොම්ස් කුර්දි ගරිල්ලන්ට එක්වූයේ 2015 වසරේදීය. බ්‍රිතාන්‍යයේ බෝන්මවුත්හි උපත ලැබූ ජැක් පාසල් අධ්‍යාපනයෙන් පසු යුද බිමට යනතුරු තම රැකියාව ලෙස තෝරාගත්තේ පරිගණක ක්‍රියාකරුවෙකු වීමය. නීත්‍යනුකූල හමුදාවක් සමග එක්ව යුද බිමට නොගියද නොදන්නා රටක දුක්විඳින ජනතාවක් මුදාගැනීමට ස්ව කැමැත්තෙන් ගිය තම පුත්‍රයා තම ඇසින් පෙනෙන ආකාරයට සැබෑ වීරයෙකු බව ඔහුගේ මව වන ඇන්ජි බ්ලැනින් කියන්නීය.
“සිරියාවේදී  ඔහු කළ දේ ජැක් කළේ හරිම ආසාවෙන්. නොනිල වශයෙන් හෝ සොල්දාදුවෙකු වෙන්න ලැබිම ගැන ඔහු තුළ තිබුණේ පුදුමාකාර සතුටක්. ඔහු විශාල ධෛර්යයක් හිතට අරගෙන වැඩ කළා. කරමින් හිටපු රැකියාව දාලා විදේශගත වෙනකොට ඔහු හිටියෙ අතරමංවෙලා වගෙයි. ජීවිතය ප්‍රයෝජනවත් විදිහට ගෙවන්නේ කොහොමද කියලා නොතේරෙන බව ජැක් මා එක්ක කියලා තිබුණා. නමුත් සිරියාවට ගිය එයාට තමා ආස කරපු දේ තමා හොයපු දේ ලැබුණා වගෙයි කියන කතාවලින් මට දැනුණෙ.”
පුතාගෙ මරණය ගැන ආරංචිය ලැබෙනවිට ඇය ඔහු පියවි ඇසින් නොදැක වසරකට වැඩි කලක් ගතව තිබුණි. කෙසේ වුවද අන්තර්ජාලය හරහා ඔහු සමග ගනුදෙනු කරමින් සිටී ඇයට ජැක් කියා තිබුණේ තමා හැකි ඉක්මනින් ඇය දැකගන්නට පැමිණෙන බවය. ඒ දිනය වරින්වර කල්ගියේ සිරියාවේ තම රාජකාරිය අවසන් කර එන්නට, විශේෂයෙන් රක්කා නගරය ත්‍රස්ත ග්‍රහණයෙන් මිදෙන අයුරු දකින්නට ඔහු තුළ තිබූ කැමැත්ත නිසාය. රක්කා අයි.එස්. ග්‍රහණයෙන් මිදෙන ඓතිහාසික මොහොතෙහි සාක්ෂිකරුවෙකු වන්නට ඔහු තුළ දැඩි වුවමනාවක් තිබුණි. ඉඩ ලැබුණොත් ළඟ එන නත්තලට නිවස බලා එන්නට ඔහු තීරණය කොට සිටියේය. ඔහු නැතිව ගත කරන කාලය කෙතරම් දුෂ්කර වුවද ඔහුගේ තීරණයට හා සිරියාවේ ගතවන ජීවිතයට සියයට සියයක්ම සහයෝගය පළකරමින් අම්මා ඔහු වෙත රැඳුණාය.
සිරියාවෙන් නැවත පැමිණි දිනයක දේශපාලනය හෝ පුද්ගලික ආරක්ෂක සේවයක් පිහිටුවා ගැනීම ඔහුගේ අදහස විය. ඒ වනවිටත් අතිශයින් තරුණ වියේ පසුවුවද මේ දෙකටම සුදුසුකම් යුද බිම තුළ බොහෝ දෑ ඇසූදුටු ඔහු වෙත තිබුණි. සිරියාවේදී ජැක් සමග මිතුරුවූ සිරියානු ජාතික කැරලිකරුවකුවූ ඔස්කාන් ඔස්ඩිල් කියන්නේ සගයින් අතර ජනප්‍රියවූ තම මිතුරා කුර්දි සන්නද්ධ අංශවල පවා ගරුබුහුමනට පාත්‍රවූ බවය.
“හැමෝම ජැක් ගැන දැනගෙන හිටියා. වැඩි කාලයක් නොගිහින් එයාට හොඳින් කුර්දි භාෂාව කතා කරන්නත් පුළුවන් වුණා.පස්සෙ කාලෙක ජැක්ට කොයිතරම් හොඳට කුර්දි භාෂාව කතා කරන්න පුළුවන් වුණාද කිව්වොත් කට්ටිය විහිළුවට කිව්වෙ ඔහු මගේ කුර්දි භාෂා පරිවර්තක කියලයි.යුද බිමේ දිගටම රැඳෙන්න මට උනන්දුවක් ඇතිවුණෙත් ජැක් නිසයි.” ඔස්ඩිල් කියයි.
කුර්දි සටන්කරුවන් ජැක්ටදී තිබූ ආරූඪ නාමයෙහි අරුත විප්ලවය යන්නයි. පරිගණකය හුරු ජැක්ගේ දෑතට තුවක්කුව හුරුව තිබුණේ නැත. කිසිදු ආකාරයක යුද පුහුණුවක් නොලැබ සිරියාවට ගියද අයි.එස්. සමග සටනට ස්වේච්ඡාවෙන් ගිය විදේශිකයින් අතර වැඩිම කාලයක් රැඳුණු අතළොස්සට ජැක්ද අයිතිය. 2015 වසරේ සිට වරින්වර තුන්වරක් සිරියාවේ යුද බිමට ගිය ජැක් තුන්වන වතාවේ වසරකටත් වැඩි කලක් එක දිගට එහි රැඳුණේය. සිරියාවට සහ එහි සිටින ජනතාවට ආදරය කළ ඔහු තමාට ඉලක්කයක් තිබිම ගැනද පසුවුණේ දැඩි සතුටකිනි. ටෙල් හැමිස්, මන් බිජ්, ටබ්කා සහ රක්කා වැනි සිරියාවේ නගර බේරාගත් යුද පෙරමුණුවල ඔහු ඉදිරියෙන්ම විය. නීත්‍යනුකූල අවසරයකින් තොරව විදේශ රටක යුද පෙරමුණක සිටීම තම රටට පැමිණි අවස්ථාවක අත්අඩංගුවට ගැනීමට හේතුවක් බව දැන සිටි ඔහු තම රටේ නීතිය ඊට වෙනස් ආකාරයකට කටයුතු කළයුතු බව විශ්වාස කළේය.
රක්කා බේරා ගැනීමේ සටනේදී තමා මෙන්ම ස්වේච්ඡාවෙන් යුද බිමට ආ විදෙස් භටයින් තිදෙනෙක් සමග එක්ව ඔහු ස්නයිපර් වෙඩික්කාර කණ්ඩායමක් ලෙස කටයුතු කළේය. 223 වයි.පී.ජී. ස්නයිපර් යුනිට් ලෙස හැඳින්වුණු එහි සිටි අනෙක් තිදෙනා ඇමෙරිකාව, ස්පාඤ්ඤය හා ජර්මනියෙන් පැමිණි අයයි. රක්කා බේරා ගැනීමේ සටන දරුණු අතට හැරෙනවිට මේ පිරිස අනූනමයෙන් බේරුණු අවස්ථා කිහිපයක් විය. අයි.එස්.වරුන්ගේ මෝටර් රථ බෝම්බවලින් ගැලවුණු ආකාරය හා ජිහාද් ගරිල්ලන්ගේ වෙඩි ප්‍රහාරවලින් ගැලවුණු ආකාරය ඔහු මුහුණු ‍පොත හරහා විස්තර කළේ හොලිවුඩ් චිත්‍රපටයක බිහිසුණු ජවනිකා පෙලක් දිගහරින්නාක් මෙනි. පසුගියදා ඔහු මියගිය බවට ආරංචිය ලැබෙන්නට පෙර ගෙවීගිය ඉරිදා දිනයේ ජැක් ත්‍රස්ත ග්‍රහණයෙන් මුදාගත් රක්කා නගරයේ පිහිටි ප්‍රධාන ක්‍රීඩාංගණයට ගොස් ගත් වීඩියෝවක් මුහුණු ‍පොතට එක්කොට තිබුණි.තමාට මීටර් කිහිපයක් ඈතින් පිහිටි මෙම ක්‍රීඩාංගණය සති කිහිපයක් තිස්සේ ඇසගැසුණු බවද, අවසානයේ ඒ වෙත වැටුණු වීදිය දිගේ ඇවිදවිත් එතුළට ඇතුළුවන විට දැණෙන හැඟීම අමුතුම එකක් බවද ඔහු එහිදී කියයි.
මේ කාලය වනවිට කුර්දි හමුදාව සමග එක්ව අයි.එස්.ත්‍රස්තයින් සමග සටන් කරන කඩවසම් හා තරුණ බ්‍රිතාන්‍ය ජාතිකයා සිරියාවේ මාධ්‍යවල ඇස ගැටී තිබුණු අතර ඒ හේතුවෙන් සම්මුඛ සාකච්ඡා කිහිපයක් ලබාදෙන්නටද ඔහුට සිදුවිය. කුර්දි රූපවාහිනී නාලිකාවලට ඔහු ව්‍යක්ත කුර්දි බසින්ම සම්මුඛ සාකච්ඡා ලබාදුන්නේය.මාධ්‍යවල පෙනී සිටින මේ බ්‍රිතාන්‍ය ජාතික තරුණයා සිරියාව බේරා ගැනීමේ සටනට දක්වන කැපවීම එහිදී දැක්වීම හේතුවෙන් සිරියාව බේරාගැනීමේ සටනට කුර්දි ගරිල්ලන්ගේ දායකත්වයට ජාත්‍යන්තර ප්‍රසිද්ධියක් ලැබිම මේ සම්මුඛ සාකච්ඡා නිසා ලැබුණු අමතර වාසියකි.
ලන්ඩනයේ සිටින ජැක්ගේ මිතුරෙක් කියන්නේ යුද බිමට නව යොවුන් තරුණයකු ලෙස ගිය මිතුරා වැඩිහිටියෙකු ලෙස නැවත පැමිණි බවය.
“ඔහුට තමාගේ ජීවිත අරමුණ මෙහිදී හමුවුණා.” ඇලන් සාහින් නම් මෙම මිතුරා කියයි. ජැක්ගේ මරණය ඔහු දන්නා හැමෝම තුළ ඇතිකළේ කම්පාවක්.රක්කා බේරා ගත්තා විතරයි.ඔහු ජීවතුන් අතර හිටියානම් තව හුඟක් වැඩ කරාවි.” ඇලන් වැඩිදුරටත් කියයි. සිරියාවට යාමෙන් වළකින ලෙස මේ එරට ස්වදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය මේ වනවිට අනතුරු අඟවා තිබේ.ඔහු මියගිය දිනයට පසුදින කුර්දි ජනතා මධ්‍යස්ථානයට එක්වූ සගයින් ජැක් වෙත තම ගෞරවය පුද කළ අතර එහිදී කතා කළ එක් මිතුරෙකු මෙසේ කියයි.
“බ්‍රිතාන්‍යයේ ඉන්න මේ වයසෙ තරුණයින්ගෙන් ඇහුවොත්  කිසිම අත්දැකීමක් නැතිව සිරියාව වගේ යුද්දෙ දරුණුවට තියෙන රටකට යන්න කැමතිද කියලා. මොළේ හොඳ නැද්ද කියලා අහයි.නමුත් ඔහු ගිහින් ජනතාව වෙනුවෙන් කැප වුණා. අනතුර දැක දැක කටයුතු කරපු ඔහු සැබෑ වීරයෙක්. හැමෝම ඔහුට ගරු කළ යුතුයි. ඔහු අගය කළ යුතුයි.”   
 
නිශානි දිසානායක 

මාධ්‍යවේදීන් යනු සමාජයට සුවිශේෂී මෙහෙයක් ඉටු කරන පිරිසක් වුවද ඔවුන් මර්දනය කිරීමට විවිධ අධිපති පාර්ශ්ව දරන උත්සාහයන්හිදී එම මාධ්‍යවේදීන් වෙනුවෙන් පෙරට එන පිරිස බොහෝ විට ඉතා අල්පය. නමුත් ඊට වඩා බෙහෙවින් වෙනස් තත්ත්වයක් මේ දිනවල මෝල්ටාව තුළ මතුවෙමින් ඇති ආකාරය දැකිය හැකි වෙයි. ඒ පසුගිය සතියේ කුරිරු ලෙස මරා දමන ලද ඩැෆ්නි ගලිසියා නමැති සුප්‍රකට මාධ්‍යවේදිනියගේ ඝාතනය පසුබිම් කර ගනිමිනි. 
53 හැවිරිදි ඩැෆ්නි ගලිසියා ඝාතනය කෙරුණේ ඇය ගමන් ගත් මෝටර් රිය පුපුරුවා හැරීම මගිනි. ඇයගේ රියෙහි යටි පැත්තේ සවි කර තිබූ බෝම්බ දෙකක් දුරස්ථ පාලකයක් මගින් පුපුරවා හැරීමෙන් මෙම ඝාතනය සිදු කරන්නට ඇති බවට මේ වනවිට සැක පළ වී තිබේ. ඇයගේ මෝටර් රිය මේ ආකාරයෙන් පුපුරා ගියේ උදෑසන ඇය නිවසින් පිටත්ව ඉතා සුළු වේලාවකට පසුවය. ගලිසියාගේ සිරුරේ කොටස් එම ස්ථානය අවට විසිරී තිබූ බව සිද්ධිය ඇසින් දුටුවෙකු පසුව මාධ්‍ය වෙත ප්‍රකාශ කර තිබිණි. මෝල්ටාවේ අගමැතිවරයා වන ජෝසෆ් මස්කැට්, ඔහුගේ බිරිඳ මිචෙල් මස්කැට් සහ ඔවුන්ගේ සමීපතමයන් බොහෝ දෙනෙකුට අදාළ වංචා දූෂණ චෝදනා පිළිබඳව දැන් කාලයක සිටම ගලිසියා විශාල හඬක් නගමින් සිටින අතර ඇගේ බ්ලොග් අඩවිවල පලවෙන ලිපි  මෝල්ටාවේ වැසියන් අතර ඉතාම ජනප්‍රිය බව සඳහන් වෙයි. ගලිසියාගේ නිර්දය විවේචනයට ලක් වූයේ ආණ්ඩු පක්ෂයේ නායකයන් පමණක් නොවේ. එරට විපක්ෂයේ සාමාජිකයන්ගේ  වංචා දූෂණ සම්බන්ධයෙන්ද ඇය නිරන්තරයෙන් චෝදනා එල්ල කළ බව සඳහන් වෙයි. මේ නිසා ඇය එරට ඉහළම පෙළේබලවතුන් බොහෝ දෙනෙකුට දැඩි හිසරදයක් බවට පත්ව සිටි මාධ්‍යවේදිනියකි. 
පසුගිය 16 වෙනි දින සිදු වූ ඇයගේ ඝාතනය මෝල්ටාව පුරා මේ වනවිට විශාල කම්පනයක් ඇති කරන්නට සමත්ව තිබේ. සාමාන්‍යයෙන් මාධ්‍යවේදියෙකුගේ, මාධ්‍යවේදිනියකගේ  ඝාතනයකදී දක්නට නොලැබෙන ආකාරයේ දැවැන්ත විරෝධතාවක් ගලිසියාගේ ඝාතනයට එරෙහිව මෝල්ටාව තුළ මතු වෙමින් ඇති අයුරු දැකිය හැකි වෙයි. දස දහස් ගණනින් ජනතාව වීදි බසිමින් මෙම කුරිරු සිදුවීම හෙලා දකින්නටත්, ඒ පිළිබඳ ස්වාධීන සහ අපක්ෂපාතී ජාත්‍යන්තර පරීක්ෂණයක් ඉල්ලා සිටින්නටත් පටන්ගෙන ඇති අතර මෝල්ටා අගමැති මස්කැට් ඉල්ලා අස්විය යුතු බවටද උද්ඝෝෂණය කිරීමට පටන් ගෙන ඇත. මෙහිදී ගලිසියාගේ සහෝදර මාධ්‍යවේදීහුද පුරෝගාමී මෙහෙවරක් ඉටු කරමින් සිටිති. ඇයගේ ඝාතනයට එරෙහිව නැගෙන මෙම ජන රැල්ල වංචා දූෂණ ඇතුළු ජනතා විරෝධී කටයුතුවල නිරත අධිපති පාර්ශ්වයන්ට විරුද්ධව පෙරමුණ ගන්නා මාධ්‍යවේදීන් ඇතුළු ක්‍රියාකාරීන් ධෛර්යමත් කරන කාරණයක් වනු ඇතැයි පැවැසිය හැකිය.
මේ සම්බන්ධයෙන් තවත් විශේෂ සිදුවීමක් පසුගිය දිනවල සිදුවිය. එනම් ෆ්‍රැන්සිස් පාප්වහන්සේ පවා ගලිසියාගේ මරණය සම්බන්ධයෙන් ශෝකය ප්‍රකාශ කරමින් නිවේදනයක් නිකුත් කිරීමයි. සාමාන්‍ය පුරවැසියෙකුගේ මරණයක් පිළිබඳව පාප්වහන්සේ මේ ආකාරයෙන් ශෝකය ප්‍රකාශ කිරීම සැලකෙන්නේ ඉතා දුර්ලභ සිද්ධියක් වශයෙනි. ගලිසියාගේ පවු‍ලේ උදවිය සහ මෝල්ටාවේ ජනතාව පත්ව සිටින මෙම දුෂ්කර අවස්ථාවේ තමා ඔවුන් වෙනුවෙන් යාඥා කිරීමට එක්වන බවත්, මෙම අවාසනාවන්ත මරණය සම්බන්ධයෙන් මහත් කනගාටුවට පත්ව සිටින බවත් උන්වහන්සේ එම පණිවුඩයෙහි සඳහන් 
කර ඇත.
මාධ්‍යවේදිනියගේ මරණය හේතුවෙන් ජාත්‍යන්තර වශයෙන් මෝල්ටා රජය වෙත එල්ල වෙමින් ඇති පීඩනයද දිනෙන් දින උත්සන්න වෙමින් ඇති ආකාරය දැකිය හැකි වෙයි. ඒ මෙම සිද්ධිය පිළිබඳ ස්වාධීන පරීක්ෂණයක අවශ්‍යතාව අවධාරණය කරමිනි.
අගමැති මස්කැට් ගේ බිරිඳ සහ සමීපතමයන් කිහිප දෙනෙකුට සම්බන්ධකම් ඇති බව පැවැසුණු විදේශීය සමාගම් සහ ගිණුම් වගයක් පිළිබඳව ගලිසියා නිතර සිය අවධානය යොමු කළ බව සඳහන් වෙයි. මෙම සමාගම් සහ ගිණුම් සම්බන්ධ තොරතුරු මුල්වරට අනාවරණය කර ඇත්තේ කලකට පෙර ලොව පුරා ආන්දෝලනයක් ඇති කරමින් ප්‍රකාශයට පත් වූ පැනමා ‍ලේඛන (Panama Papers) මගිනි. ලෝකයේ දේශපාලන නායකයන්, ඔවුන්ගේ පවුල්වල අය ඇතුළු ප්‍රභූන් රැසක්  විදේශයන්හි පවත්වාගෙන ගිය සමාගම් සහ ගිණුම් සම්බන්ධයෙන් පැනමා ‍ලේඛන මගින් හෙළිදරව් කරන ලදී. මෙම සමාගම් සහ ගිණුම්වලින් සමහර ඒවා මුදල් විශුද්ධිකරණය හෙවත් කළු සල්ලි සුදු කිරීමේ කටයුතු සඳහාද, මුදල් සඟවා තබමින් බදු වංචා කිරීම සඳහාද උපයෝගී කරගත් ඒවා බවට චෝදනා එල්ල විය. මෝල්ටා අගමැතිවරයාගේ බිරිඳ ඇතුළු සමීපතමයන්ට එරෙහිවද මෙවැනි චෝදනා එල්ල වූ අතර ගලිසියා නිතර මේ සම්බන්ධයෙන් අවධානය යොමු කරමින් ඒවාට එරෙහිව හඬ නැගූ බව පැවැසිණි. 
මේ අතර මෝල්ටාව සහ තවත් රටවල් කිහිපයක් හරහා ක්‍රියාත්මක වූ නීති විරෝධී තෙල් ජාවාරමක් සම්බන්ධයෙන්ද මේ වනවිට අවධානය යොමු වෙමින් තිබේ. එයට අදාළව මේ වනවිට විමර්ශනයක් ආරම්භ වී ඇති අතර ගලිසියාගේ මරණය සහ මෙම විමර්ශන අතර යම් සම්බන්ධයක් තිබිය හැකිද යන්න පිළිිබඳවද සැක පලවෙන්නට පටන් ගෙන තිබේ. කෙසේ හෝ වේවා මතෛක් ප්‍රසිද්ධියට පත් නොකළ කිසියම් රහසක් ඇය දැනගෙන සිටීම ඇගේ ඝාතනයට හේතු වන්නට ඇතැයි යන අදහසද මේ වනවිට බොහෝ පාර්ශ්ව වෙතින් ඉදිරිපත් වීමට පටන්ගෙන ඇත. 
ඩැෆ්නි ගලිසියාගේ ඝාතනය සම්බන්ධයෙන් අපක්ෂපාති පරීක්ෂණයක් කිරීමට රජය පියවර නොගනු ඇතැයි යන්න ඇයගේ පුතුන් ඇතුළු පවු‍ලේ අයගේද, ජනතාවගේද  දැඩි විශ්වාසය වී තිබේ. එම නිසා ජාත්‍යන්තර විශේෂඥයන්ගේ සහභාගිත්වයෙන් කෙරෙන ස්වාධීන පරීක්ෂණයක් සඳහා යෝජනා දියත් වෙමින් ඇති අතර වීදි බැස සිටින දහස් සංඛ්‍යාත ජනතාවගේ ප්‍රධාන ඉල්ලීමක්ව ඇත්තේද එයයි. මෙයට පෙර කිහිප වරක්ම ගලිසියා වෙත මරණ තර්ජන එල්ල වී තිබූ අතර ඇය මේ පිළිබඳව පැමිණිලි කර තිබූ බවද අනාවරණය විය. කෙසේ වෙතත් ඇගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීමට ආරක්ෂක අංශවලට නොහැකි වීම ගැන එම අංශවලට එරෙහිවද විශාල විරෝධයක් නැගෙමින් තිබේ.  විරෝධතාකරුවන් අත වූ බැනර සහ පුවරුවල සඳහන්ව තිබූ ප්‍රධාන වැකියක් වූයේ  ගලිසියා අවසන් වරට ඇගේ ටුවිටර් ගිණුමේ ලියා තිබූ සටහනකි. ‘බලන බලන අත සිටින්නේ වංචනිකයන්ය. තත්ත්වය ඉතාම භයානකයි‘ යනුවෙන් ඇය එහි සඳහන් කර තිබිණි. මෙම සටහන ලියා පැය භාගයකට පසු ඇය ඇගේ නිවසට යාර කිහිපයකට ඔබ්බෙන් ඝාතනයට ලක් වූවාය.
 
නිහාල් පීරිස්

Page 3 of 8

IMAGE

ග්‍රැන්ඩ්පාස් ගොඩනැගිල්ල කඩා වැටීම සොයුරාගේ සැලසුමක් -...

IMAGE 2018 Feb 16 13:54
හත්දෙනෙකුට මරු කැඳවමින් පසුගිය (14) දා ග්‍රැන්ඩ්පාස් ගොඩනැගිල්ල කඩා වැටීමේ සිද්ධිය...
Views - 2506

මනාලයාගේ 'දෙනෙත් උඩ රැන්දූ' මනාලියගේ රැකියාව

IMAGE 2018 Feb 16 12:26
අනුරාධපුරයට ආසන්න නිකැලැල් චරිතවත් යුවතියක සඳහා මනාලයෙකු සොයන බව මීට සති කිහිපයකට ඉහත ඉරිදා...
Views - 5383

හෙදිය සමූහ දූෂණයට විනයාරක්ෂක කපිතාන් අල්ලයි

IMAGE 2018 Feb 14 23:55
රංචු ගැසී පුද්ගලික රෝහලක හෙදියක් සමූහ දූෂණයට ලක් කිරීමේ සිද්ධිය සම්බන්ධයෙන් ‍පොලීසියට...
Views - 4771

ඡන්ද ප්‍රතිඵල වලින් පස්සෙ සමහරුන් බුම්මාගෙන ඉන්නේ ඇයි?

IMAGE 2018 Feb 14 13:39
මෙවර පළාත් පාලන ඡන්දයේ දී මෙන්ම  සෑම මැතිවරණයකදීම කිසියම් පිරිසක් ජයග්‍රහණය කරන විට ඊට...
Views - 2864

හොර හැඳුනුම් පතක් ගෙන ප්‍රේම ලෝකයට බසින 'වැලන්ටයින්'

IMAGE 2018 Feb 14 09:22
පෙම්වතුන් පෙම්වතියන් අතර හෝ අඹු සැමියන් අතර පවත්නා ආදරය ලිංගිකත්වය හා අනුරාගය මත පදනම් වූ...
Views - 2818

කෝවක්කා කෑවම මැරෙනවද?

IMAGE 2018 Feb 13 19:41
කෝවක්කා ගෙඩියක් ආහාරයට ගත් දරුවෙකු ශරීරයේ සීනි මට්ටම පහත වැටීමෙන් මිය ගිය පුවත පසුගිය සතියේ...
Views - 7424

Please publish modules in offcanvas position.