Home    |    Daily Lakbima    |    Sunday Lakbima    |   Rajina |    Archive    |    Advertise With Us    |     Careers Email - [email protected] youtube
lakbima.lk

                                                                                        එසැනින් පුවත් | ගොසිප් | විශේෂ පුවත් | සුන්දර ලක්බිම | ව්‍යාපාරික පුවත්     

ප‍්‍රංශයේ ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ මධ්‍යස්ථානය මඟින් පූජ්‍ය පරවාහැර චන්දරතන නාහිමියන්ගේ අනුශාසනා පරිදි වාර්ෂිකව සංවිධානය කරන අටවිසි බුද්ධ පූජා පිංකම මෙවරත් විවිධ ජාතික බෞද්ධයන් ගේ සහභාගිත්වයෙන් පසුගිය දා සිදු කෙරුනේ බුවාද වැන්සන් හි විහාරස්ථානයේ දීය. ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ මධ්‍යස්ථානයේ වැඩ වසන භික්‍ෂුන් වහන්සේලා ප‍්‍රමුඛ දායක දායිකාවන් මෙම අටවිසි බුද්ධ පූජාවන්ට සහභාගි වූ ආකාරය මෙම ඡායාරූප වලින් දැක්වේ.






අභිමානවත් සහ පරිපුර්ණ දේශීය ටෙලිනාට්‍ය කලාවක් ගොඩනැගීම උදෙසා වන විද්වත් කතිකාවක් පසුගිය (30) කොළඹ බණ්ඩාරනායක ජාත්‍යන්තර සම්මන්ත්‍රණ ශාලාවේදී පැවැත්විණ.
වසර 21ක් අඛණ්ඩව ක්‍රියාත්මක වෙමින් දේශීය ටෙලිනාට්‍ය කලාව ඇගයීමට ලක් කරන්නාවූ එකම සම්මාන උළෙල වන සුමති සම්මාන උළෙලට සමගාමීව පැවැති මෙම කතිකාව සුමති සම්මාන උළෙ‍ලේ නිර්මාතෘ,  නියෝජ්‍ය කථානායක, ක්‍රිකට් ආයතනයේ සභාපති, තිලංග සුමතිපාල මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් පැවැත්විණ.
සුමති සම්මාන උළෙ‍ලේ ව්‍යාපෘති අධ්‍යක්ෂ කලාශූරී සතිස්චන්ද්‍ර එදිරිසිංහ මහතාගේ අධීක්ෂණය යටතේ පැවැති මෙම කතිකාව වැඩමුළු තුනකින් සමන්විත විය.ටෙලිනාට්‍ය හා රූපවාහිනී වැඩසටහන් නිර්මාණයේදී කතා සංකල්ප තේමාවන්, ආකෘති තෝරාගැනීම සහ චරිත නිරූපණය පළමු කතිකාවේ මාතෘකාව වූ අතර මහාචාර්ය ප්‍රණීත් අබේසුන්දර මහතාගේ ප්‍රධානත්වයෙන් මෙම කතිකාව ආරම්භ විය. සුදත් මහදිවුල්වැව, ශ්‍රියන්ත මෙන්ඩිස් හා ලලිත් රත්නායක යන මහත්වරුන් මෙහිදී සංවාදයට එක්වූහ.ආචාර්ය ටියුඩර් වීරසිංහ මහතා දෙවන කතිකාව මෙහෙයවූ අතර ජයන්ත චන්ද්‍රසිරි, බෙනට් රත්නායක හා රවීන්ද්‍ර ගුරුගේ යන ‍‍‍ජ්‍යෙෂ්ඨ කලා ශිල්පීන් මෙහිදී සංවාදයට එක්වූහ. මෙහි තේමාව වූයේ වර්තමාන රූපවාහිනී මාධ්‍යයේ නව තාක්ෂණික සහ නිර්මාණාත්මක භාවිතාවයි.‍‍‍ජ්‍යෙෂ්ඨ කලාකරුවෙකු වන ජැක්සන් ඇන්තනි මහතා විසින් මෙහෙයවනු ලැබූ තෙවන කතිකාවේ තේමාව වූයේ නිර්මාණ ගොඩනැගීම, විකාශය කිරීමේ සීමාවන්, නිර්මාණ අයිතිය, ගැටලු සහ විසඳුම්ය. සුදත් රෝහණ, ආනන්ද අබේනායක සන්තුෂ් වීරමන් යන දේශකයන්ගේ සහභාගිත්වයෙන් මෙම කතිකාව පැවැත්විණ.
ප්‍රවීණ මෙන්ම නවක කලා ශිල්පීන්ගේ සහභාගිත්වයෙන් පැවැති 2017 සුමති සම්මාන කතිකාවේ මූලික තේමාව වූයේ අභිමානවත් පරිපූර්ණ ටෙලිනාට්‍ය කලාවක් ගොඩ නැගීම උදෙසා වන කතිකාව යන්නයි.
ටෙලි නාට්‍ය අධ්‍යක්ෂවරු, ටෙලිනාට්‍ය නිෂ්පාදකවරු සහ නිෂ්පාදක ආයතන, කලා අධ්‍යක්ෂවරු, සංස්කාරක සහ තිර රචකයන්, සංගීත අධ්‍යක්ෂ සහ ගීත රචකයන්, රංගන ශිල්පීන්, වේෂ නිරූපන ශිල්පීන් හා කැමරා අධ්‍යක්ෂවරු මේ සඳහා සහභාගිවූ අතර දේශීය ටෙලිනාට්‍ය කලාවේ අනාගත අභිවෘද්ධිය උදෙසා මෙවන් කතිකාවන් සංවිධානය කිරීම පිළිබඳව කලාකරුවන්ගේ ප්‍රසාදයද සංවිධායකවරුන් වෙත හිමි විය.

ඡායාරූප - මලිත් ගමගේ

සමන්මලී නැලිගම

එංගලන්තයේ සිටින හෘද හා උරස් විශේෂඥ වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන් කරාපිටිය ශික්‍ෂණ රෝහලට හොඳ හුරු පුරුදු චරිතයකි. කීප වතාවක්ම කරාපිටිය ශික්‍ෂණ රෝහලට පැමිණ ශල්‍යකර්ම කළ ඔහු මෙවර ලංකාවට ආවේ අලූත් ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක්ද රැුගෙනය. එය හඳුන්වන්නේ එක්මෝ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය යනුවෙනි. මේ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය ඉගෙන ගත් විශේෂඥ වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන්ගේ 
ශිෂ්‍යාවක කරාපිටියේ සිටින්නීය. ඇය කරාපිටිය ශික්ෂණ රෝහලේ විශේෂඥ හෘද හා උරස් ශල්‍ය වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා හරිස්චන්ද්‍රය. ඇය එංගලන්තයේදී ඉගෙනුම ලැබුවේ වෛද්‍ය පර්මන්ගෙනි. ට්‍රෝලූෂා හරිස්චන්ද්‍ර  එංගලන්තයේදී මෙකී ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය පිළිබඳ පුරුදු පුහුණු වූවාය.
මෙම ප‍්‍රතිකාර යන්ත‍්‍රය කරාපිටිය ශික්ෂණ රෝහලට ලබාදීමට  මුල්වූයේ වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන්ය. ඒ සඳහා වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා  
හරිස්චන්ද්‍ර සුවිශේෂීවූ කාර්ය භාරයක් ඉටු කළාය. මේ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය ලංකාවට ලැබුණු හැටි විශේෂඥ වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා 
හරිස්චන්ද්‍ර විස්තර කළේ මෙසේය.
”තරුණ ගැහැනු ළමයෙකුට ශල්‍යකර්මයක් කිරීමට අවශ්‍ය වුණා. ඒ සැත්කම කිරීමේදී මේ යන්ත‍්‍රය අවශ්‍ය වුණා. වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන් මැදිහත්වෙලා  මානුෂික හේතුත් සලකා බලා මේ යන්ත‍්‍රය ගන්න අපට ණයක් දුන්නා. නමුත් සැත්කම කිරීමේදී මැෂින් එක අවශ්‍ය වුණේ නැහැ. නමුත් මැෂින් එක තියෙන නිසා මේක භාවිතා කිරීමට අවශ්‍ය වුණා. මෙවැනි යන්ත‍්‍ර තිබුණු පලියට වැඩකුත් නැහැ. ඒක ක‍්‍රියාත්මක කරන විදිය ගැනත් දැන ගන්න  ඕන. තව තවත් වෛද්‍යවරුන්ට මෙය පුහුණු කරන්න  ඕන. අපි දෙතුන් දෙනකු විතරක් මේක දැන ගෙන ඉදලා වැඩක් නැහැ. මේනිසාවෙන් මෙරට වෛද්‍ය ඉතිහාසයේ පළමු වරට  එක්මෝ නැමැති (ECMO) හෘද හා පෙණහලූ යන්ත‍්‍රයක ආධාරක ක‍්‍රමය යටතේ මී උණ රෝගය වැළඳීමෙන්  දැඩි ලෙස අසාධ්‍ය තත්ත්වයෙන් පසුවූ තරුණයකුගේ දිවි බේරාගැනීමට හැකිවුණා. 
වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන්ගේ හා වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා හරිස්චන්ද්‍රගේ අධීක්ෂණය යටතේ මෙම ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය කළේ  කරාපිටිය ශික්ෂණ රෝහලේ හෘද හා උරස් ශල්‍ය ඒකකය තුළදීය.
මී උණ රෝගීන් සඳහා මෙකී යාන්ත‍්‍රික ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය භාවිතා කළ හැකි බවට වෛද්‍ය ට්‍රෝලූ‍ෂා හරිස්චන්ද්‍ර උනන්දු කරවූයේ වකුගඩු රෝග පිළිබඳ විශේෂඥ වෛද්‍ය නාලකය. එකදිනක් වෛද්‍යවරිය හමුවූ නාලක මෙසේ කීවේය. එක්මෝ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය ගැන ඔයා දන්න බව අපි දන්නවා. ලංකාවේ මී උණ රෝගීන් විශාල වශයෙන් හමුවෙනවා. මෙම ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය මී උණ වැළඳී අසාධ්‍ය තත්ත්වයෙන් පසුවන රෝගීන් වෙනුවෙන් භාවිතා කරලා බලන්න. මේ අතරවාරයේ මී උණ වැළඳීමෙන් දැඩි ලෙස අසාධ්‍යව සිටි තරුණයකු කරාපිටිය රෝහලේ දැඩි සත්කාර ඒකකයේ ප‍්‍රතිකාර ලබමින් සිටියේය.
 මෙම රෝගියා හුස්ම ගැනීම කළේ ඉතා අපහසුවෙනි. එම රෝගියාගේ රුධිරයේ හිමොග්ලෝබින් අඩු වී තිබුණි. හුස්ම ගැනීම සඳහා මෙම රෝගියාට ආධාරකයක් අවශ්‍ය විය. පසුව බටයක් දැමීමට වෛද්‍යවරු කටයුතු කළේය. පෙණහලූවලින් රුධිරය ගලා එන්නට විය. රෝගී තරුණයාගේ  පෙණහලූ දෙකම ලේවලින් පිරී තිබුණි. ඒ විතරක් නොව රුධිරයේ ඔක්සිජන් ප‍්‍රතිශතය සියයට 30 දක්වා අඩු වී තිබුණි. සාමාන්‍ය පුද්ගලයකුගේ රුධිරයේ ඔක්සිජන් ප‍්‍රතිශතය 100ක් තිබිය යුතුය. පසුව මෙම රෝගියාට බටයක් දමා ආධාරක යන්ත‍්‍රයකට සම්බන්ධ කරනු ලැබීය. එහෙත් රෝගියාගේ ඔක්සිජන් ප‍්‍රතිශතය 50ට වඩා වැඩිවූයේ නැත.  
පසුව බැලූ‍නයක් පුම්බ පුම්බා රෝගියාට හුස්ම ගැනීිමට සැලැස්වීමට වෛද්‍යවරුන් කටයුතු කළහ. එය පැය දෙකක්  පමණ කරනු ලැබීය. එයද සාර්ථක වූයේ නැත. පසුව මෙම රෝගියාට රුධිරය  දුන්නේය. රෝගියා යථා තත්ත්වයට පත්වූ විට ඔහු දැඩි සත්කාර ඒකකයේදී මැෂින් එකට සම්බන්ධ කළේය. නමුත් මැෂිමේ පීඩනයෙන් රෝගියා සාමාන්‍ය තත්ත්වයට පත්කරගැනීමට හැකිවූයේ නැත. ඒ වනවිට මෙම රෝගියාගේ පෙණහලූ දැඩි ලෙස නරක් වි තිබුණි. පසුව මෙකී රෝගියාගේ ජීවිතය බේරාගනු ලැබුවේ එක්මෝ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය නිසාය. ඔහු කේ.පී.ජී. සුනෙත් ලසන්ත (27) නැමති ඇල්පිටිය පිටුවල ප‍්‍රදේශයේ තරුණයෙකි.‍
 මී උණ වැළඳුණ තරුණයාට ප‍්‍රතිකාර කිරීමට පෙර එක්මෝ යන්ත‍්‍රය දැඩි අසාධ්‍ය තත්ත්වයේ පසුවූ බබෙකුට සම්බන්ධ කරලා තිබුණේ. ඒ බාබාගේ ජීවිතයත් බේරාගන්න  ඕන. මෙහිදී අපි ඉතා සරල ක‍්‍රමයක් අනුගමනය කළා. බබාගෙන් ගලවන්න පුළුවන් කොටසක් විතරක් ගලවා මී උණ වැළඳුණු රෝගියාට සම්බන්ධ කළා. මෙය සාමූහික ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් මෙය කි‍්‍රයාත්මක කිරීමේදී හදවත් ශල්‍ය වෛද්‍යවරයකුගේ සහය ඉතා අත්‍යවශ්‍ය වෙනවා. මේ යන්ත‍්‍රය ක‍්‍රියාකරවන්නත් දැනගෙන ඉන්න  ඕන. ඒ සඳහා දැඩි කැපකිරීමක් කරන්න වෛද්‍යවරුන්ට සිදුවෙනවා. සමහර විට දින ගණනාවක් නිදිවර්ජිතව ඉන්න වෙනවා. හදවත් බද්ධ කිරීමේදීත් මේ යන්ත‍්‍රය තබා ගැනීිම අවශ්‍ය වෙනවා. ඇතැම් වෙලාවට සැත්කම් කිරීමේදීත් මෙම යන්ත‍්‍රය අවශ්‍ය වෙනවා. යැයිද වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා හරිස්චන්ද්‍ර කීවාය.
දැනට රටපුරා වංසගතයක් ලෙස පැතිරී යන ඩෙංගු රක්තපාත රෝගී තත්ත්වයකදී ඇතිවිය හැකි  හෘද හා පෙණහලූ සංකූලතා සඳහාද මෙම ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය භාවිතා කළ හැකියි. ඉදිරියේ  එය අත්හදා බැලීමට සූදානමක් තිබෙන බැව් විශේෂඥ හෘද හා උරස් ශල්‍ය වෛද්‍ය ට්‍රෝලූෂා හරිස්චන්ද්‍ර පවසන්නීය.
මේ සඳහා ළමා දැඩි සත්කාර ඒකකයේ ප‍්‍රධානී ළමා රෝග පිළිබඳ විශේෂඥ වෛද්‍ය හා ගෙල්සෝ (gelso) සංවිධානයේ සභාපති කපිලාන විතානාරච්චිගේද සහයෝගය හිමිවී තිබේ. මීට අමතරව හෘද හා පෙණහලූ නිමේෂක අමිල බුද්ධිකගේ හා භෞතික චිකිත්සකවරුන්ගේ හදිසි ප‍්‍රතිකාර, වකුගඩු රෝග, සර්වංග රෝග, හෙද කණ්ඩායම් යන ඒකකවල හා හෙද හෙදියන්ගේ සහයෝගය හිමිවී ඇත.
 
මොකක්ද මේ එක්මෝ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය? 
 
හදවත හා පෙණහලූ දැඩි ලෙස රෝගී වූ රෝගීන් වෙනුවෙන්  හෘද හා උරස් ශල්‍ය වෛද්‍යවරු භාවිත කරන ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රම දෙකකි. මින් එක්  ප‍්‍රතිකාරයක් වන්නේ හෘද හා පෙණහලූ බද්ධ කිරීමය. අනික් ක‍්‍රමය වන්නේ යාන්ති‍්‍රක හදවත් ආධාරක ක‍්‍රමයයි. එක්මෝ යනු  (ECMO) හෘද හා පෙණහලූ යාන්ත‍්‍රික ආධාරක ක‍්‍රමයකි. 
මෙය නවීන විද්‍යාත්මක ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයකි. මෙය මුල්වරට හඳුන්වාදී ඇත්තේ ඇමෙරිකාවේය. 
යම්කිසි රෝගියකුගේ හදවත හෝ පෙණහැල්ල එකවරම ක‍්‍රියාවිරහිත වුවහොත් මෙකී යාන්ත‍්‍රි‍ක ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය භාවිත කළ හැකිය. හදිසියේ ඇතිවන රෝගී තත්ත්වයක් නිසා හිටිහැටියේ හදවත හා පෙණහැල්ල  ක‍්‍රිියාවිරහිත වන රෝගීන්ට යළි ජීවිත දානය ලබාදීම සඳහා මෙම යාන්ත‍්‍රික ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය භාවිතා කරන්නේය. හදිසියේ යම් රෝගී තත්ත්වයක් ඇතිවී හදවත හෝ පෙණහැල්ල ක‍්‍රියා විරහිත වුවහොත් වෛද්‍යවරුන්ට එකවරම කිසිවක් කරගැනීමට නොහැකිය. සිරුරේ ඔක්සිජන් නැතිවුවහොත් අනිකුත් සෑම අවයවයක්ම මියයයි. එබැවින් එවැනි රෝගියෙකුට අනිකුත් ප‍්‍රතිකාර කරන තෙක් 
එක්මෝ මගින් කරනු ලබන්නේ තාවකාලිකව හදවත හා පෙණහලූ යළි පණගැන්වීම සඳහා යන්ත‍්‍රයක් ආධාරයෙන්  උදව් කිරීමයි. මෙය තාවකාලික ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයකි.
මැතකදී එක්මෝ ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය  ලොව පුරා ප‍්‍රචලිත විය. එයට එක් හේතුවක් තිබුණි. මැතකදී ලොවපුරා රටවල  ඉන්ෆ්ලූ‍වෙන්සා වෛරසය ශීඝ‍්‍රයෙන් ගැබිනි මව්වරුන් අතරේ පැතිරී ගියහ. එම උණ රෝගය වැළඳුණු ගැබිනි මව්වරුන් දහස් ගණනකට යළි ජීවිත දානය ලබාදීමට හැකිවූවේ එක්මෝ නමැති මෙම යාන්ති‍්‍රක ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයට පින්සිදුවන්නටය මෙකී යාන්ති‍්‍රක ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමය එංගලන්තයට හඳුන්වා දීමට මුල්වූයේ  හෘද හා උරස් ශල්‍ය පිළිබඳ විශේෂඥ වෛද්‍ය රිචඞ් පර්මන්ය.
 
ලලිත් ඕපාත

ප්‍රංශයේ ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ මධ්‍යස්ථාන්‍යකට අනුබද්ධිත ශ්‍රීලංකා අධ්‍යාපනික සංස්කෘතික හා සාමාජීය සංවිධානය හෙවත්  සෙක්සා පදනම මගින් ප්‍රංශයේ වෙසෙන ශ්‍රීලංකා, ප්‍රංශ, වියට්නාම් , ලාඕස් ආදී පින්වතුන්ගේ ආධාරයෙන් හා 2017 ශ්‍රීලංකා දිනයෙහි ආධාර මුදල් ද සමගින් ගංවතුර හා නායයාම් වලින් විනාශයට පත්වූ පවුල් වෙනුවෙන් හා සියල්ල අහිමි වූ පුද්ගලයින් වෙනුවෙන් ආධාර බෙදාදීමේ වැඩසටහන් කීපයක් පූජ්‍ය පරවාහැර චන්දරතන නාහිමිගේ මග පෙන්වීම යටතේ පසුගියදා සිදු කෙරිණි .

ඒ අනුව රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කයේ නායයාම් හා ගංවතුර උවදුරින් අසරණවූ පවුල් වලට ආධාර දීම විහාරස්ථාන දෙකකදී සිදුකෙරිණි. රත්නපුර ලෙල්ලොපිටිය මුචලින්දාරාමයේ දී ගංවතුර හේතුවෙන් අසරණව විහාරස්ථානයේ අවතැන් කඳවුරේ රැඳීසිටි පවුල් 84 ක පිරිසකට ආධාර ලබාදීම වෙනුවෙන් වෙලන්ගල්ලේ අනුරුද්ධ හිමිපාණන් වෙත මුදල් රුපියල් ලක්ෂයක (100000) පරිත්‍යාගයක් ලබාදුන් අතර සවස් භාගයේ කලවාන ප්‍රදේශයේ  තිලකරත්නාරාම විහාරස්ථානයේ දී කැම්පනේ අනුරුද්ධ හිමි සංවිධානය කර තිබූ පවුල් 25 ට රුපියල් දසදහස බැගින්  මුදල් පරිත්‍යාග කිරීම සිදු කෙරිණි.

මෙම අවස්ථාවට ප්‍රංශයේ වාසය කරන  නිහාල් සුජාතා හේවාවළඳන යුවල, රැවන්සිරි රේණුකා විතානගේ  යුවල  සහ දයානන්ද හේවාවිතාරණ මහතාත් සහභාගි වූ අතර මෙම කටයුතු සම්බන්ධීකරණය කළ නීතා මොරගොඩ  මහත්මිය සහ ඔස්බන්ඩ් පීරිස් මහතාත් මේ අවස්ථාවට සහභාගි වූහ.

1987 සිට 1994 දක්වා කාලය තුළ මා උසස් අධ්‍යාපනය ලැබුවේ කියුබාවේදීය. ඒ මා ලද ශිෂ්‍යත්වයක් නිසාය. මේ නිසා කියුබාව ඩෙංගු මෙන්ම වෙනත් වසංගත රෝග මර්දනය කරන ආකාරය ප්‍රායෝගිකවම අත්දකින්නට මට හැකිවිය. 
කියුබාව 1977 වර්ෂයේ ඩෙංගු වසංගතයෙන් දැඩි පීඩා වින්දහ. එම වර්ෂයේ රෝගීන් 4,77,000 මුළු රටෙන්ම වාර්තා විය. එනම් විප්ලවයෙන් වසර 17කට පසුවය. විප්ලවයට පෙර දුප්පත් ජනතාවට රෝහල් පහසුකම් පවා නොතිබුණි. සියලු දේ උරුම වූයේ ධනපති පැලැන්තියට පමණි.
නමුත් විප්ලවයෙන් පසු සියලුම අමාත්‍යාංශවල ආයතනවල සැලකිය යුතු දියුණුවක් කළමනාකරණයක් ඇතිවූ අතර ග්‍රාමීය මට්ටමේ රෝහල් (සෑම ගමකටම ශික්ෂණ රෝහලක්) බදු සහන (Polyclinict) සහ සෑම පවුල් 120කටම වෛද්‍යවරුන් මුළු රට පුරාම ව්‍යාප්ත විය. ප්‍රාථමික සෞඛ්‍ය සේවාව වඩාත් ශක්තිමත් විය. එමෙන්ම ප්‍රජා සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශ (Minsap) විශාල කාර්යභාරයක් ඉටුකරන්නට ඇපකැපවිණි. එක්දහස් නවසිය අසූ ගණන්වල ස්ථාපිත වූ පවු‍ලේ වෛද්‍යවරයා තමාට භාරවූ පවුල් 120 ගැන මනා අවබෝධයකින් පසුවිය.
සතියකට වතාවක් ඔහු / ඇය නිවෙස්වල චාරිකාවක යෙදේ. ඔහු / ඇයට අයත් ප්‍රදේශයේම දෙමහල් නිවසක් රජයෙන් ලබාදී ඇති අතර පහත මාලය සායනය සඳහා වෙන්විය. මේ ආකාරයට තම ප්‍රදේශයේ ජනතාව සමග සුහදශීලීව ජීවත්වීමටත්, නිසි අධීක්ෂණයක් කිරීමටත් මේ වෛද්‍යවරයාට අවකාශ සැලසේ.
1977 වර්ෂයේ ඩෙංගු වසංගතය රට පුරාම පැතිර යන්නට වත්ම කියුබානු රජය වහා ක්‍රියාත්මක විය. සියලුම රජයේ නිලධාරීන් අමාත්‍යාංශ මට්ටමින් මෙන්ම රාජ්‍ය නායකයා වූ ෆිදෙල් කැස්තේ‍රා් පවා මේ වෙනුවෙන් සිය උපරිම සහයෝගය දැක්වීය. කියුබානු ජනතාව තුළ උදේ‍යා්ගයක් ඇති කිරීමට විශාල ආකල්පමය වෙනසක් ඇති කිරීමට ඔවුන් තුළ ෆිදෙල් කෙරෙහි වූ විශ්වාසය, ආදරය හේතුවිය.
ඩෙංගු වෛරසය රැගෙන යන Aedan egepta (වාහකයා)ගේ වාස්ථාන විය හැකි ස්ථාන ඉලක්ක කොටගෙන මහා පරිමාණයේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක විය. මේ වෙනුවෙන් ප්‍රාථමික සෞඛ්‍ය සේවාව (Primary Helthcare) විශාල කාර්ය භාරයක් හිමිවිය. එනමුත් මෙය සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයට පමණක් සීමා වූ කාර්යයක් නොවීය. වෛද්‍යවරුන් මෙන්ම ඉංජිනේරුවන්, ගුරුවරු, ජීව විද්‍යාඥයන්, විශ්වවිද්‍යාල සිසුන් මෙන්ම පාසල් සිසුන්ද එක් රොක් වී කණ්ඩායම් සැදී ශ්‍රමදානවල යෙදුණු අතර සතියකට වරක් තවත් කණ්ඩායම් රැසක් තම තමන්ට බෙදා දෙන නිවාස, ගෙවතු පමණක් නොව පාරවල් පවා පරීක්ෂා කිරීමට යෙදුණි. සිවිල් ආරක්ෂක බළකායක්ද නිර්මාණය කෙරුණි.
ප්‍රථමයෙන්ම සියලුම නිවෙස්වල වැහිපීලි ඉවත් කෙරිණ. අලුතින් ඉදිවන නිවෙස්වලටද වැහිපීලි නොයෙදෙන්නට විධිවිධාන සකස් කෙරුණි. මෙය එක් ප්‍රදේශයකට ආයතනයකට සීමා වූවක් නොවීය. මුළු රටටම එක සේ ‍පොදු විය.
එමෙන්ම කියුබානු ජනතාව මෙවැනි දේ මුළු රටේමත් තමාගේත් යහපත වෙනුවෙන් සතුටින් පිළිගත්හ. 
ඩෙංගු ව්‍යාප්තියට විශාල රුකුලක් වන කසළ කළමනාකරණය අද කියුබාවේ ඉතාමත් ක්‍රමානුකූල ලෙස සිදුකෙරේ. කසළ වර්ගීකරණය පිළිබඳ දැනුවත් කිරීම, දිනපතා රජය මගින් මේ අපද්‍රව්‍ය නිවෙස්වලින් රැගෙන යෑම නිසා එය ජනතාවට හිසරදයක් වී නැත. එමෙන්ම තවත් විශේෂත්වයක් නම් ප්ලාස්ටික්, ‍පොලිතින් කියුබාවේ ඇත්තේම නැති තරම්ය. අප අතීතයේ පාවිච්චි කළාක් මෙන් තවමත් ඔවුන් පාවිච්චි කරන්නේ Brown Paper bags ය. සිලිසිලි බෑග් ඇත්තේම නැත. Lunch sheet භාවිතයක් නැත. සියලුම කියුබානුවන්ට රැකියා ස්ථානයෙන් දිවා ආහාරය ලැබේ. දරුවන්ට පාසලෙන් ආහාරය ලැබේ. මේ නිසා කෑම පාර්සල් ඔතාගෙන යෑමක්ද නැත. ඉතින් කසළ කළමනාකරණය පහසු නොවන්නේද? 
ඩෙංගු වසංගතය රට ආක්‍රමණය කරන බවත් ඉන් වැළකීමට ගතයුතු ක්‍රියාමාර්ගයක් ගැන දැනුවත් කිරීමත් ආයතන මට්ටමින්, ගම් මට්ටමින්, නිවසින් නිවසට ගොස් නිලධාරීන් විසින් සිදුකරන ලදී. කියුබානු ජනතාව මේ කරුණු පිළිගත්හ. ඒ අනුව සිය ආකල්ප වර්ධනය කරගත්හ.
ෆිදෙල් ජනතාව ආමන්ත්‍රණය කළේ ආදරයෙනි. සෑම ප්‍රදේශයකම සිටින ඩෙංගු රෝගීන් ගණන යම් හෙයකින් ඩෙංගු රෝගයෙන් මරණයක් සිදුවුවහොත් ඒ ගැන සියලු විස්තර ඔහු සතුවිය. සියලු දේ ගැන ඔහු තත්වාකාරයෙන් දැනුවත් වීම ජනතාවට ඔහු කෙරෙහි විශ්වාසය තැබිමට රුකුලක් විය. 
මෙලෙස තම නිවස පමණක් නොව ගම, නගරය රටම පිරිසිදුව තබා ගැනීමේ වුවමනාව ඔවුන්ගේ මනසට කාවද්දන්නට ෆිදෙල් සමත්විය.
ප්‍රශ්නයක් ඇති වූ විට එහි හේතු මූලය සෙවීම කියුබානු රජයේ පිළිවෙතය.
කොතැනද වැරැද්ද සිදුවුණේ යන්න අධ්‍යයනය කොට එයට පිළියම් හැකි ඉක්මනින් යෙදවීම තුළින් මේ වසංගතය 1977 4,77,000 සිට 1980 වනවිට 169 දක්වා අඩුකර ගැනීමට හැකිවීම ඔවුන් ලද ජයග්‍රහණයකි.
1997 දී නැවත ඩෙංගු රක්තපාත රෝගය සන්තියාගෝ දෙ කියුබා (santhiago de cuba) නම් වූ පළාතේ පමණක් පැතිරුණු අතර මාස 2ක් වැනි කාලයකින් එය පාලනය විය. එබැවින් එය රට පුරාම පැතිරුණේ නැත. මේ වනවිට පවු‍ලේ වෛද්‍යවරයාගේ කාර්ය භාරය මෙන්ම ජාන තාක්ෂණ විද්‍යාව ඉතා දියුණු මට්ටමක විය. BTI බැක්ටීරියාවද මේ වනවිට ඔවුන් නිෂ්පාදනය කොට තිබුණි. එහි ප්‍රජා සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය ප්‍රබල මෙහෙවරක් ඉටුකරයි. ඔවුන් ඩෙංගු රෝගීන් ඇතත් නැතත් නිතරම ඒ ගැන අවධානයෙන් සිටිති. මේ නිසා වසරින් වසර රෝගීන් සංඛ්‍යාව අඩු කොටගෙන අවම කර ගැනීමට (2016 රෝගීන් වාර්තා වී නැත) කියුබාවට හැකිවී ඇත්තේ මේ නිසාය. 
ඔවුන්ගේ අප්‍රතිහත උත්සහයේ ප්‍රතිඵලයෙන් අප උගත යුතු දෑ බොහෝය. ඇද පළුඳු සොයමින් සිනහවට ලක් කිරීම පසෙකලා ඔවුන් ලද සංවර්ධනය හා ඔවුන් එය ළඟා කරගත්තේ කෙසේද යන්න විමසා බැලීම වටී.
වසරක් පාසා රෝගීන් අවම කර ගැනීමට ඔවුන් ආශ්චර්යයක් සිදුකළේ නැත. මූලිකවම සිදුවූයේ රජයෙන් නියම ආකාරයට සිදුකළ කසළ කළමනාකරණයයි. ඒ සමගම ඩෙංගු තිබෙන කාලසීමාවට පමණක් සීමා නොවී අධීක්ෂණ කටයුතු වසර පුරාම නිරන්තරයෙන් සිදුකෙරිණ. වසංගත සමයේ සතියෙන් සතියට සෑම නිවසක්ම (මුළු රටේම 100 නිවාස හා ගෙවතු මෙන්ම පාරවල්) පරීක්ෂා කෙරුණු අතර ඒ දිනවල එක් මදුරු කීටයකුට පෙසෝ 10 ගණනේ දඩ අය කිරීමක් සිදුවිණ. කල් යත්ම වසංගත තත්ත්වය සමනය වූ අතර ඉන්පසුවත් සෑම සති 2කට වරක්ම කණ්ඩායමක් විසින් සෑම නිවසක්ම අධීක්ෂණය කෙරුණි. (100) වසර කිහිපයකට පසු එම අධීක්ෂණය මසකට වරක් කිරීමට හැකිවිය. නමුත් අදටත් ඩෙංගු රෝගීන් අවම වී ඇතත් මසකට වරක් කෙරෙන අධීක්ෂණය එලෙසින්ම සිදුකෙරේ.
එමෙන්ම වසංගතය පැතිරුණු අවධියේ මුළු කියුබාවේම (100) නිවාසවලට දුම් ගැසීම සිදුකරන ලදී. මෙය දින 10න් 10ට ක්‍රමානුකූලව සිදුවූ ක්‍රියාවලියකි.
මේ දුම්ගැසීම නිවෙස් ඇතුළතටත් ගෙවතුවලටත් මෙන්ම අතුරු පාරවල් ප්‍රධාන පාරවල්වලද සිදුකෙරිණි. වසංගත තත්ත්වය තදින්ම තිබුණු කාලසීමාව තුළ දින 10න් 10ට සිදුකෙරුණු මෙම ක්‍රියාව මඳින් මඳ රෝගීන්ගේ ගණන අඩුවන විට දුම් ගසන කාල පරාසය වැඩිවිය. රෝගීන් අවම වූවත් දුම්ගැසීම මසකට වරක් හෝ දැනටත් සිදුකෙරේ.
එමෙන්ම ඩෙංගු වසංගතය මර්දනය කිරීමේදී අවධානය යොමු කෙරුණු තවත් කරුණක් වූයේ කාණු පද්ධතියයි. නිසි පිළිසකර 
කිරීම්, ශුද්ධ පවිත්‍ර කිරීම් රජයෙන් මෙන්ම ශ්‍රමදාන හරහා ජනතාවගෙන්ද ඉටුකෙරිණි. 
එදා මෙන්ම අදටත් කියුබාවේ වසංගත රෝග මර්දනය කිරීමෙහිලා පහත සඳහන් ත්‍රිත්වය ක්‍රියාත්මක කෙරේ. එය ඉතා වැදගත්ය. 
නිසි කළමනාකරණය (Organization)
විනය (Discipline)
ක්‍රියාකාරී ඒකකය (action unit)
මහල් නිවාසවල අධීක්ෂණ කටයුතු සඳහා වෙනමම පුද්ගලයකු සේවයේ යොදවා ඇත. මේ  නිවාසවල කසළ කළමනාකරණය, ජල අපවහනය, ජලය එකතු වන තැන් වේ නම් ඒ ගැන අධීක්ෂණ කටයුතු පිළිබඳ ඔහු රජයට වාර්තා සැපයිය යුතුය.
ඕනෑම කාර්යයක්, සිතුවිල්ලක් වෙනස් කිරීමකට භාජනය කිරීමේදී පසු විපරම් ඉතා වැදගත්ය. එහි වාර්තා රජයට ලබාදිය යුතුය. පෙර කී පරිදි මේ පසු විපරමද සතියකට වරක් වන අතර රෝගීන් අවම වුවද මසකට වරක් හෝ මේ අධීක්ෂණය කිරීම තුළින් රෝගය බෝවීම අවම කරනු ලැබේ.
අප රටේ නිවෙස් පරීක්ෂා කිරීමෙන් අනතුරුව රතු නිවේදනය ලබාදුන් අයට ඩෙංගු මදුරුවන් බෝවන ස්ථාන නැතිකර එය එසේ කළ බවට නිවැසියන් විසින් ලිපියක් සෞඛ්‍ය වෛද්‍ය නිලධාරී කාර්යාලයට භාරදීම සිදුකළද නිලධාරීන් විසින් පසු විපරමක් කරනවා නම් මෙය වඩාත් සාර්ථක වනු ඇත.
ඩෙංගු රෝගීන් වාර්තා වූ විට රෝහල්ගත කෙරෙන අතර මොවුන් සඳහා වෙනම වාට්ටු ඒ රෝහල්වල ඇත. (isolation) සියලුම රසායනාගාර සේවා නොමි‍ලේ සිදුකෙරෙන නිසා ජනතාවට සහනයකි. වසංගත සමයේදී කඩිනම් සේවාවක් ලබාදීමට සෞඛ්‍ය සේවකයන් නිලධාරීන් යොදවා ඇත.
දිනෙන් දින කියුබාවේ වෛද්‍ය විද්‍යාව ජාන තාක්ෂණ විද්‍යාව දියුණු වෙමින් පවතී. 2014 වර්ෂයේදී ඩෙංගු රෝගයට එන්නතක් සොයා ගැනුණි.
කියුබාවේ ප්‍රජා සෞඛ්‍ය සේවාව (Minsap) පවු‍ලේ වෛද්‍යවරයා, වසංගත රෝග විශේෂඥ වෛද්‍යවරු, මෙන්ම ජීව විද්‍යාඥයන්, ජෛව තාක්ෂණවේදීන්, සිවිල් ආරක්ෂක කමිටුව, ප්‍රජාව මේ සියලු දෙනාගෙන්ම සමන්විත නිරන්තරයෙන් අධීක්ෂණ (OisiLance) කටයුතුවල නියැලෙන නිසා ඩෙංගු වසංගත තත්ත්වයන් මර්දනය කරගත හැකි වී ඇත. රජය මේ ගැන නිරන්තර අවධානයෙන් සිටී. මෙය ජාතික ප්‍රශ්නයක් මෙන්ම පෞද්ගලික ප්‍රශ්නයක් ලෙසද සලකා සියලුම ජනතාවගේ ආකල්පමය වෙනසක් ඇති කිරීම තුළින් ප්‍රායෝගික නිවාරණයක් කරා යෑමට ඔවුන්ට හැකිවී ඇත.
අපටද ඔවුන්ගෙන් උගත යුතු බොහෝ දේ ඇත. අප එයට නිහතමානී විය යුතුය. ඔවුන් අතර කිසිම භේදයක් නැත. ඔවුන් සියලු දෙනා කියුබානුවෝ පමණකි.
සමාජ ස්ථරණයක් නැත. ජාති ආගම් භේද නැත. මේ නිසා ඕනෑම ගැටලුවකට මුහුණ දීමට පහසුය.
 
වෛද්‍ය නිශා ප්‍රනාන්දු
 
ශ්‍රී ලාංකික වෛද්‍යවරියක්කි යුබාවේදී ලද අත්දැකීම් 

ලාෆ්ස් ගෑස් සමාගම විසින් බංග්ලාදේශයේ මෙහෙයුම් අරඹා වසර 02 ක් සපිරීම නිමිත්තෙන් ඊයේ (13) පස්වරුවේ ඩකා අගනුවරදී පැවැත්වුණු විශේෂ ව්‍යාපාරික හමුවේප්‍රධාන ආරාධිත අමුත්තා ලෙස ජනාධිපති  මෛත්‍රීපාල සිරිසේන මහතා සහභාගී විය.

ලාෆ්ස්ගෑස් සමාගමේ සභාපති ඩබ්.කේ.එච්. වෑගපිටිය මහතා විසින් මෙම හමුව සංවිධානයකර තිබූ අතර විදේශ කටයුතු අමාත්‍ය රවී කරුණානායක මහතා මෙහිදී  ශ්‍රී ලංකාවේආයෝජන සහ ව්‍යාපාරික අවස්ථා පිළිබද විශේෂ දේශනයක් පැවැත්වීය.

බංග්ලාදේශයේ විදුලිබල හා බලශක්ති රාජ්‍ය අමාත්‍යවරයා, විදේශ කටයුතු රාජ්‍ය අමාත්‍යවරයාසහ තොරතුරු තාක්ෂණය පිළිබද රාජ්‍ය අමාත්‍යවරයා ද ව්‍යාපාරික හමුව ඇමතූහ.



ඡායාරූප : සුදත් සිල්වා

අපි සැවොම සිහින දකින්නෝ වෙමු. මේ සිහින අතරින් අප සැබෑ කර ගැනීමට වඩාත් රුචි කරන සිහිනය වනුයේ ලක්ෂපතියෙකු වීමේ සිහිනයය. අතීතයේ එයට තිබූ හොඳම මෙන්ම පහසුම ක්‍රමය වූයේ ලොතරැයිපතක් මිලට ගෙන එය දිනුම් අදින තුරු සතියක් ඉවසා සිටීමය.
වර්තමානයේ දිනකට හය හත බැගින් දිනුම් අදිනා ලොතරැයිවලින් තරගයට මෙන් පිරිනමනා කෝටි ගණන් වන ත්‍යාග නිසා අද වන විට ලක්ෂපති සිහින දකින්නන් විරලය. අප බොහෝ දෙනකු දැන් දකින්නේ කෝටිපතියන් වීමේ සිහිනය. එහෙත් තවමත් ලක්ෂ ගණන් දිනන්නට සිහින දකින්නෝද වෙති. එවන් එක් පුද්ගලයෙකු පසුගිය ඉරිදා ලක්ෂපතියකු නොව විසිලක්ෂපතියකු වන්නට සමත් වූයේය. ඔහු ගාල්ලේ මෝක්ෂ මධුසංඛ ‍පොන්නම්පෙරුමය. 
මෝක්ෂ මධුසංඛ දෙමිලියනපතියකු වනුයේ අනුන් තේරූ තුණ්ඩුවකින් හෝ  ඉබේ උඩට එන ප්ලාස්ටික් පන්දුවකින් නොව තමා සතු නිසග බුද්ධි මහිමය නිසාය. ඒ ප්‍රකට රූපවාහිනී වැඩසටහනක් වන 'සිරස ලක්ෂපති' වැඩසටහනේ ප්‍රශ්න 15ටම නිවැරදි පිළිතුරු දීම මගිනි.
රටේම අවධානය දිනාගත් දැනුම මිනුම වැඩසටහනක් වන සිරස ලක්ෂපති තරගයට ඉදිරිපත් වන තරගකරුවන්ගෙන් බහුතරයකට එහි අවසන් ප්‍රශ්නය තෙක් පැමිණ රුපියල් මිලියන දෙක දිනා දෙමිලියනපතියන් වෙන්නේ නැත. ඇතැමුන් කඩඉම් ප්‍රශ්නයේදී එතෙක් දිනූ ත්‍යාගය රැගෙන තරගයෙන් ඉවත් වෙති. එහෙත් මෝක්ෂ මධුසංඛ සිය නැණ නුවණ පිළිබඳ බොහෝ විශ්වාස කළේය. මේ තරගයට නරඹන්නෙකු ලෙස එක්වූ දින සිට තරගයේ ප්‍රශ්න 15ටම නිවැරදි පිළිතුරුදී මිලියන දෙක දිනනතුරු මෝක්ෂ තුළ එකී විශ්වාසය නොනැසී තිබුණේය. බොහෝමයකට පැනගන්නට අසීරු කඩුල්ල පැනගන්නට ඔහු බලගැන්වූයේ එකී විශ්වාසයයි.
දැනුම මිනුම වැනි තරග  සඳහා වඩාත් උනන්දු වන්නේ පාසල් සිසුන්ය. එබැවින් දැන් බොහෝ දෙනකු සිතන්නේ මෝක්ෂ කුඩා කල සිට දැනුම මිනුම තරග සඳහා උනන්දු වූවෙකු බවය. එබැවින් අප මොක්ෂගේ පාසල් දිවිය ගැන  විමසා බැලුවෙමු.
මම ඉස්කෝල දෙකකට ගියා. එක වසරේ ගියේ ගොඩගම සුභාරතී විදුහලට. ඒත් අපේ තාත්තට ලැබුණු ස්ථාන මාරුවක් නිසා අපි ගාල්ලේ පදිංචි වුණා. දෙක වසරේ ඉඳන් මම යන්නේ ගාල්ලේ මහින්දෙට. දැනට මම පදිංචි ඇල්පිටියේ මෝක්ෂ පවසන පරිදි ඔහුගේ ජීවිතයේ බොහෝ දේ ඔහුට හිමිවනුයේ ගාල්ලේ මහින්දය නිසාය.
ඇත්තටම මහින්ද විද්‍යාලයට ඇතුල්වීම මට ලොකු වාසනාවක් වුණා. ජීවිතේ ගොඩක් දේවල් මං ගොඩනගා ගන්නේ මහින්දය නිසා. විනය තරගකාරීත්වය වගේ ගොඩක් දේවල් මට මහින්දෙන් පුහුණු වුණා. මෝක්ෂ කියන්නේය.
ස්ථිර ලෙසම මෝක්ෂ මධුසංඛ මහින්ද විද්‍යාලයේ දැනුම මිනුම පිල නියෝජනය කරන්නට ඇතැයි ඔබ සිතනවා ඇත. මේ ඒ පිළිබඳ ඔහුගේ පිළිතුරයි. 
මම දැනුම මිනුම  සාමාන්‍ය දැනුම වගේ තරග සඳහා උනන්දුවක් දැක්වූවා. ඒ වගේම තමයි මට සෑහෙන දැනුමක් තිබුණා. ඒත් මහින්ද විද්‍යාලයේ දැනුම මිනුම කණ්ඩායමට ඇතුල් වෙන්න. මගේ දැනුම ප්‍රමාණවත් වුණේ නෑ. ඒක පුංචි යුද්ධයක්.
මහින්දයේ දැනුම මිනුම කණ්ඩායම තෝරා ගන්නේ තරග විභාගයක් පවත්වාය. කණ්ඩායමට එක්වීමට අවශ්‍ය කරන උදවිය එකී තරග විභාගයට පෙනී සිට එය ඉහළින්ම ජයගත යුතු වන්නේමය.
මහින්ද විද්‍යාලයේ දැනුම මිනුම කණ්ඩායමට ඇතුල් වෙන්න තියෙන විභාගය මම දෙතුන් පාරක් ලීවා. ඒත් මට අවශ්‍ය ලකුණු මට්ටමට එන්න බැරිවුණා. මොකද ඒ විභාගය ආණ්ඩුවේ විභාගයකට වඩා තියුණුයි. හැම සිසුවෙකුම එක වගේ දක්ෂ නිසා තරගකාරීත්වය දරන්න බැරිතරම් ඉහළින් මෝක්ෂ මේ නොකියා කියන්නේ මහින්දයේ දැනුම මිනුම කණ්ඩායමේ තරාතිරම ගැනය.
විදුහ‍ලේ දැනුම මිනුම පිලට නොතේරුනද මෝක්ෂගේ ලෝකය පිළිබඳ කුතුහලය ඉන් නතර වූයේ නැත. ඔහු නිතර පත ‍පොත කියෙව්වේය. අද මෙන් එකල ගූගල් සෙවීම් යන්ත්‍ර හෝ විකිපීඩියා විද්‍යුත් විශ්ව කෝෂ තිබුණේ නැත. විදුසර, මිහිර වැනි පුවත්පත්ද, මුතුහර, සමුදුර වැනි සඟරාද මෝක්ෂගේ දැනුම පවස නිවාගන්නට බොහෝ උපකාරී විය. එහෙත් මෝක්ෂ කිසිම දිනක දැනුම සෙවීම සිය එකම විනෝදාංශය කර ගත්තේ නැත. එමෙන්ම ඔහු දවස පුරා ඒ පිළිබඳ වෙහෙසුණේද නැත.
මං ගොඩක් වුවමනාවෙන් කරේ ‍පෝතක බාලදක්ෂ කණ්ඩායම් වැඩ. මගේ දැනුම ගොඩක් වැඩි කරන්නට බාලදක්ෂ ව්‍යාපාරය හේතු වුණා. පාසල් වැඩ වගේම ඉඩකඩ තියෙන වෙලාවට ක්‍රීඩාත් කරා. මම මහින්දයේ බාස්කට් බෝල් පිලටත් මං ක්‍රීඩා කළා
මේ සියල්ල කරනතුර ඔහු දැනුම සොයා ගන්නටද අමතක නොකළේය. 
සැහැල්ලුවෙන් විනෝදයෙන් කටයුතු කරන අතරතුරු දකින කියන අලුත් දේවල් ඔහු සිය මනසේ පිළිවෙළට තැන්පත් කර ගත්තේය. සිරස ලක්ෂපති කිරුළ දිනාගන්නට ඔහු එලෙස පිළිවෙළට මතක ගබඩාවේ තැන්පත් කළ දේ නිසි පිළිවෙළට ලබා ගත්තේය.
මෝක්ෂට සිරස ලක්ෂපති තරගයේදී මුහුණදීමට සිදුවූ අසීරුතම ප්‍රශ්නය කුමක්දැයි මම විමසුවෙමි.
වඩාත් අභියෝගාත්මක ප්‍රශ්නය වනුයේ නායක්කාර් වංශිකයන්ගේ රජ පෙළපත උරුම වන ආකාරය ගැන ඇසූ ප්‍රශ්නයයි. එහි උත්තරය කිසිසේත් අප සිතන්නේ නෑ. නායක්කාර් වංශිකයන්ගේ රජකම රජුට පුතෙකු නැතිවිට බිරිඳගේ සොහොයුරාට උරුම වෙනවා. ශ්‍රී වීර පරාක්‍රම නරේන්ද්‍රසිංහ රජුගේ කිරුළ ඔහුගේ බිරියගේ සොහොයුරා (මස්සිනා) වූ ශ්‍රී වික්‍රම රාජසිංහ රජුට හිමිවනුයේ ඒ අනුවය. ඒ වගේම තමයි මම මුහුණදුන් අවසන් ප්‍රශ්නය සමකය ගමන් නොකරන්නේ කුමන රටකින්ද යන්නය. එයට පිළිතුරු දීමත් ‍ලේසි වුණේ නැ. දිල්ශාන් සිල්වා කියන මගේ මිතුරා තමයි මට යම් ඉඟියක් ලබා දුන්නේ අවසන් ප්‍රශ්නයට පිළිතුර ලෙස මෝක්ෂ ලබාදුන්නේ පැනමාව යන්නයි. ඒ පිළිතුර නිවැරදි බව ප්‍රශ්න විචාරක ප්‍රකාශ කරන්නට ගත වූ විනාඩි කිහිපය මෝක්ෂට දැනී ඇත්තේ ජීවිතේ දිගම  කාලය ලෙසිනි.
ලක්ෂපති කිරුළ දිනන්නට මෝක්ෂ් මධුසංක තරග කළේ තනිවම නොවේ. එහි සැලකිය යුතු බරක් ඔහුගේ සෙනෙහෙබර බිරිඳ මහේෂිකාද දැරුවාය. අවසන් දින දෙක තුනේ විවිධ ‍ලේඛන පරිශීලනය කරමින් මෝක්ෂ සිය දැනුම වර්ධනය කරගනිද්දී ඔහුගේ නිවසේ එදිනෙදා කටයුතු සියල්ල පැවැරුණේ මහේෂිකාගේ කනටය. ඈ ඒ සියල්ල ඉත සිතින් ඉටු කළාය. කුඩා පුතු ප්‍රභාෂිතටද කල්යත්ම තාත්තා බරපතළ දෙයකට කරගසා ඇති බව වැටහෙන්නට විය.
මෝක්ෂ් බාහිර උපකාර ලැබිය හැකි අවස්ථාවල පවා එසේ නොකර හිතුවක්කාර ලෙස තරග කිරීම මධුෂිකාගේ නොසතුටට හේතු වූ අවස්ථා බොහෝය. කෙසේ හෝ ඇයටද දැන් ඉතා හොඳ සාමාන්‍ය දැනුමක් හිමිව ඇත්තේය. ඉදිරියේදී 'නෝනාව' මෙවැනි තරගයකට යවන්නට අදහසක් නැතිදැයි මා ඔහුගෙන් විමසා සිටියෙමි. ඔව්, ඒක හොඳ අදහසක් මෝක්ෂ පැවැසුවේ සිනාසෙමිනි.
මෝක්ෂ් මධුසංඛ වෘත්තියෙන් බැංකු නිලධාරියෙකි. ඔහු දැනට හැටන් නැෂනල් බැංකුවේ මාතර ශාඛාවේ සේවය කරයි. පාසල් වියේ සිට ලද දැනුමෙන් මෝක්ෂ දෙමිලියනපතියකු වූවා පමණක් නොව රට සුපතළ චරිතයක්ද වී ඇත. දැන් රටේ බොහෝ දෙනකුට ඔහු පිළිබඳ ඇති ප්‍රශ්නය මේ ලියුම්කරුටද ඇතිවී ඇත්තේය. 
මේ තෑග්ගට මොකද කරන්නේ යැයි මම ඔහුගෙන් විමසා සිටියේ එබැවිනි.
තරගය ආරම්භයේදීම මම කීවා මහින්ද විද්‍යාලයට මූල්‍ය පරිත්‍යාගයක් කරන බව. මුලින්ම ඒක කරනවා. ඉතුරු මුදලින් ගේ හදාගන්නත් අනාගත ආයෝජනයක් කරන්නත් බලා‍පොරොත්තු වෙනවා මෝක්ෂ පවසන්නේය.
තමුන්ට පෙර පාසල සිහිවූයේ ඇයි දැයි මා ඔහුගේ විමසා සිටියේය. මේ ඔක්කොම මට ලැබුණේ මහින්දේ නිසානේ.
 
අරුණ ලක්ෂ්මන් ප්‍රනාන්දු 

ශ්‍රී ලංකා අමරපුර මහා නිකායේ උත්තරීත්තර මහානායක භාෂාන්තර විශාරද අති පූජ්‍ය දවුල්දෙණ ඤාණීස්සර නාහිමිපානන් වහන්සේගේ තෙමස් පූර්ණ මහා පිංකම නුගේගොඩ පාගොඩ ශ්‍රී විද්‍යා විජය ආරාමයේදී පසුගියදා පැවැත්විණි. ඊට සමගාමීව පෙරදා රාත්‍රියේ බෝධිපූජා පිංකමක් ත්‍රිකුණාමලයේ ආනන්ද නා හිමියන් විසින් සුමදුර ධර්මදේශනාවක් ද පවත්වන ලදී.

සංඝයා වහන්සේලා 200 නමකට දහවල් දානය පිරිනැමුණු අතර දවුල්දෙණ ඤාණිස්සර මහානාහිමිපාණන් වහන්සේගේ ප්‍රධාන ශිෂ්‍යා වූ ශ්‍රී විද්‍යා විජය ආරාමයේ විහාරාධිපති ගුරු උපදේශක ආචාර්ය කරගහ උල්‍පොත සුගත නන්ද හිමිය ගේ මූලිකත්වයෙන් මෙම පිංකම සංවිධානය කෙරුණි.

ශ්‍රී ලංකා රාමඤ්ඤ මහානිකායේ මහානායක නාපාන පේමසිරි, ශ්‍රී ලංකා අමුණුපුර මහානිකායේ වත්මන් උත්තරීතර මහානායක කොටුගොඩ ධම්මාවාස, සියම් මහා නිකායේ කොට්ටේ පාර්ශවයේ මහානායක ඉත්තෑපානේ ධම්මාලංකාර, මල්වතු පාර්ශවයේ අනුනායක නියංගොඩ විජිත යන නාහිමිපාණන් වහන්සේලා හා බුද්ධශාසන අමාත්‍යංශයේ ‍ලේකම් චන්ද්‍රප්‍රේම ගමගේ මහතා ඇතුලු ගිහිපැවිදි විශාල පිරිසක් මීට සහභාගී වූහ.








ඡායාරූප හා සටහන - තුෂාර අතපත්තු

 

ස්විට්සර්ලන්තයේ ජිනීවා ජාත්‍යන්තර බෞද්ධ විහාරය ආරම්භකර වසර 25ක් පිරීම නිමිත්තෙන් හා එම ආයතනයේ නිර්මාතෘ ආචාර්ය තවලම ධම්මික නාහිමියන් ගේ පැවිදි දිවියට 50වසරක් පිරීම නිමිත්තෙන් පරිත්‍රාණ ධර්මදේශනාවක්, සංඝගත දක්ෂිණාවක් හා සියළු දෙනා වෙත පිරිනැමුණු ආහාර පාන සංග්‍රහයක් සහිත සුවිශේෂී ආගමික උත්සවයක් එම විහාර පරිශ්‍රයේ දී පැවැත්විණ.

ථෙරවාද මහායාන සෙන් හා තන්ත්‍රයානික ටිබෙට් භික්ෂූන් වහන්සේලා සහිත සියළු බෞද්ධ සම්ප්‍රදායයන් නියෝජනය කරමින් භික්ෂු-භික්ෂුණීන් වහන්සේලා 28නමක් මෙම උත්සවය සඳහා වැඩම කළහ.

ඒ අතර ශ්‍රී ලංකාව නියෝජනය කරමින් කඳුබොඩ ශ්‍රී සුමතිපාල අනුස්මරණ භාවනා ආයතනයේ ප්‍රධාන කර්මස්ථානාචාර්ය ගම්පහ පෙමසිරි මාහිමිපාණෝ, ඔස්ට්‍රියාවේ වියානා නුවර ඥානපෝනික බෞද්ධ ආයතනාධිපති ආචාර්ය විජයරාජපුර සීලවංස නාහිමිපාණෝ,මහනුවර මල්වතු විහාරයීය විශේෂ කර්මවාගාචාර්ය මැණික්දිවල රාජමහා විහාරාධ්කාරී, දෙහිදෙණිය බෝධිරුක්ඛාරාමාධ්පති   ඇටඹේගොඩ අත්ථදස්සි නාහිමිපණෝ, නාරාහේන්පිට ශ්‍රී ශාරිපුත්‍ර මහා විහාරාධිපති රත්නපුරේ නන්ද නාහිමිපාණෝ, හෝමාගම කොණ්ඤ්ඩඤ්ඤ හිමි, කොළඹ බුලර්ස් ලේන් හි ශ්‍රී ජිනෙන්ද්‍රාරාමාධිපති බම්බරගම සෝමරතන හිමියෝ, ස්වීඩන්හි ශ්‍රීලංකා බෞද්ධ විහාරාධිපති උඩගම නාරද හිමිපාණෝ, ප්‍රංශයේ තුර්නොන් හි බෝධිඥානාරාම භාවානා ආයතනයේ ප්‍රධාන ඥානධරො මාහිමි, කාම්බෝජ ජාතික අචාන් බුන් හිමි, තායි ජාතික අචාන්  චියිනපොට් හිමි,කඳුබොඩ භාවනා මධ්‍යස්ථානයේ මැදීගිරියේ පුණ්ණජි හිමි හා හෝකන්දර පඤ්ඤානන්ද හිමි  ජිනීවා බෞද්ධ විහාරයේ හල්විටිගල සුජාත හිමි හා ජිනීවාහි ලක්ඛණ හිමි ථෙරවාද සම්ප්‍රදාය නියෝජනය කළහ.

මෙම උත්සවයට සමගාමීව, ජිනීවාහි පියල්, අජන්තා,සජිනී, හේෂාන් රණජීව පවුලේ ධනපරිත්‍යාගයෙන් නිර්මාණයවූ ඝණ්ඨාකාර චෛත්‍යරාජයානන් වහන්සේ ගේ ධාතු නිධානය හා කොත නිවාරණය කිරීම එම චෛත්‍යරාජයාණන් වහන්සේගේ නිර්මාතෘ රත්නපුරේ නන්ද නාහිමි අනුශාසනා පරිදි ,  වැඩම කර වදාළ භික්ෂු භික්ෂුණීන් හා බෞද්ධ අබෞද්ධ අති විශාල ජනකායගේ සහභාගීත්වයෙන් සිදුවිණි.

ස්විට්සර්ලන්තයේ ඉදිවූ ප්‍රථම චෛත්‍ය රාජයාණ්න්වහන්සේ මෙය වන අතර එම නිර්මාණයත් සමග ශාරීරික, පාරිභෝගික, උද්දේශික බෝධී අංගවලින් සමන් විතවූ අංග සම්පූර්ණ විහාරස්ථානයක් බවට ජිනීවා බෞද්ධ විහාරය  පත් කර ගැණීමට ලද පරම භාග්‍ය බෞද්ධ අබෞද්ධ සැමගේ බලවත් අමන්දානන්දයට හේතුවූ බව සහභාගී වූ සැමගේ  දෙනෙත් වලින්ම කියවිණ.

මහා සංඝ ගත දක්ෂිණාව හා ආහාර පාන සංග්‍රහය, ශ්‍රීලාංකික, තායි, ලාඕස්, කාම්භෝජ, වියෙට්නාම්, ස්විස් හා ප්‍රංශ විවිධ වර්ගයේ ආහාර පාන වලින් බෙහෙවින් පොහොසත් වූ අතර, පැම්ණි සිටි සැම දෙනම ඉතා ප්‍රීතියෙන් ඒවා බුක්තිවිඳිනු ලැබූහ.

ශ්‍රී ලාංකික මහාසංඝරත්නය 14නමකගේ ප්‍රධානත්වයෙන්, කලින් දින සිදුකෙරුණ මහාපරිත්‍රාණ ධර්ම දේශනය ආරම්භකරමින්, ධාතු කරඩුව වැඩම කරවීම, පිරිවානා පොත්වහන්සේ හා පිරිත් හූය වැඩම කරවීම, පිරිත් සඳහා ආරාධනා කිරීම හා දර්ශනීය පිරිත් මණ්ඩපයේ පහන් දැල්වීම, ශ්‍රී ලංකා තානාපති රවිනාත් ආරියසිංහ, ශ්‍රී ලංකා වෙළඳ තානාපති කුමාර රත්න, එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයේ ඉන්දික රත්වත්ත හා පියල් රණජීව, හේෂාන් රණජීව යන මහත්වරුන් ගේ පින්බර සුරතින් සිදු කෙරිණ.

රජරට විශ්වවිද්‍යාලයේ ආචාර්ය චන්න ජයසුමනයන් ඇතුළු පිරිස ද, ලෝක සෞඛ්‍ය සංවිධානයේ පර්යේෂණ කණ්ඩායමක් ද, පසුගිය කාලයේ මාරාන්තික කෘෂිකාර්මික වකුගඩු රෝගයට හේතු සාධක සොයා ගත්හ. කෘෂි රසායන ඔස්සේ පොළොවට එකතු වන ආසනික්, කැඞ්මියම් ආදී බැර ලෝහ නිසා රෝගය හට ගන්නා බව එයින් හෙළි විය. ‘බැර ලෝහ රසායනික’, කිවුල් ජලයට මුසු වීම නිසා වකුගඩු රෝගය ඇති වන බවත්, ඒ සදහා ‘වාහකකම් කිරීම’  ‘ග්ලයිපොසේට්’ මගින් සිදු වන බවත් අනාවරණය කෙරිණි. එම තොරතුරු ජාත්‍යන්තර පර්යේෂණ සගරාවල ද පළ විය.
එසේ වුවත් ලංකාවේ ඇතැම් උගතුන් සහ රට කරවන සමහර ‘දියවන්නා වැසියන්’ තවමත් කාරණය පිළිගන්නේ නැත. ඔවුන් කියන්නේ, මාරාන්තික වකුගඩු රෝගයට බලපාන නිශ්චිත හේතුවක් තවම සොයා ගෙන නැති බවය. කෘෂි රසායන හෝ ‘ග්ලයිපොසේට්’ නිසා රෝගය හට ගන්නා බව තවම හරියටම සනාථවී නැතැයි කීම, ඔවුන්ගේ ජනප‍්‍රිය මතාන්තරයයි. මෙය හරියට ‘හොරට නිදා සිටිනවාක්’ වැන්න! මේ කපේ දී වත් ඔවුන් ඇහැරවා ගන්නට බැරිය!
‘ග්ලයිපොසේට්’ පිළිබද කතිකාව ඉකුත් ජූනි 21 වැනි දා යළි කරළියට නැගුණි. වැවිලි කර්මාන්ත විෂය භාර අමාත්‍ය නවීන් දිසානායක ‘ග්ලයිපොසේට් නැතිව මහා පරිමාණයෙන් තේ වගා කරන්න බෑ’ යයි ප‍්‍රසිද්ධ ප‍්‍රකාශයක් කිරීම නිසා එය සිදු විය. ඇමැතිවරයාගේ ප‍්‍රකාශය ජුනි 21 වැනි දා රාත‍්‍රියේ රූපවාහිනී නාලිකා ඔස්සේ විකාශනය විය. මහා පරිමාණයෙන් තේ වගා කරන භූමි ප‍්‍රදේශවලින් මාරාන්තික වකුගඩු රෝගය වාර්තා නො වන නිසා, තේ වගාව සදහා යම් පාලනයක් සහිතව ‘ග්ලයිපොසේට්’ නිදහස් කළ යුතුය යන්න, ඇමැතිවරයාගේ අදහස විය. එසේම තේ වගාවට ‘ග්ලයිපොසේට්’ යෙදීමෙන් වකුගඩු රෝගය ඇති වෙනවා යයි කීම, විද්‍යාත්මක කාරණයක් නොවන බව ද, හෙතෙම සදහන් කළේය.
නවීන් දිසානායක ඇමැතිවරයා මෙම ප‍්‍රකාශය කළේ, ග්ලයිපොසේට් තහනම ඉවත දමා, ග්ලයිපොසේට් යළි ගෙන්විය යුතු යයි කැබිනට් පත‍්‍රිකාවක් ඉදිරිපත් කරන්නට යන බවට ආරංචි පැතිර තිබුණු වකවානුවකය. කාරණය හෙළිකර තිබුණේ ජනාධිපතිවරයාගේ උපදේශකයෙකු ද වන, පාර්ලිමේන්තු මන්ත‍්‍රී අතුරලියේ රතන හිමියන්ය.
පීඩාවට පත් ගොවීන් කොතෙක් උද්ඝෝෂණ කළ ද, කලින් පැවැති මහින්ද රාජපක්ෂ රජය ග්ලයිපොසේට් තහනම් කළේ නැත. ග්ලයිපොසේට්වලට එරෙහි සටන් තවදුරටත් ඉදිරියට යද්දී, එය ලංකාවට ගෙන්වීම තහනම් කළේ 2015 වසරේ ජුනි මස 11 වැනි දාය. එයට මුල් වූයේ වර්තමාන ජනාධිපති මෛත‍්‍රීපාල සිරිසේන මහතා ය. දැන් මේ තීන්දුව ආපසු හරවන්නට යම් යම්  බලවේග ක‍්‍රියාත්මක වනු පෙනෙයි. 
ලංකාව ගත් විට, වස විස සපිරි කෘෂි රසායන වැඩිම ප‍්‍රමාණයක් භාවිත කරන්නේ වී වගාවට ය. එය වස විස නිපදවන කෘෂි සමාගම්වලට ලොකු වෙළෙදපොළකි. ඉතින් ගොවීන් හෙමින් හෙමින් හෝ කෘෂි රසායනවලින් ඈත් වීම, කෘෂි රසායන සමාගම්වලට කොහෙත්ම හිතකර තත්ත්වයක් නොවේ. ග්ලයිපොසේට් අයිතිකාරයා වන ඇමෙරිකානු මොන්සැන්ටෝවට නම් ලංකාව ලෙකු වෙළෙදපොළක් නොවේ. එහෙත් ගැටලූව වන්නේ ලොව වෙනත්, ඇතැම් රටවල් ලංකාව අනුගමනය කරමින් ග්ලයිපොසේට් තහනම් කරන්නට ඉඩ තිබීමයි! ග්ලයිපොසේට් ලෝලයන් කියන්නේ එය ලොව තිබෙන සාර්ථකම වල් නාශකය බවය. එය තහනම් වීම, මොන්සැන්ටෝව කෝප ගන්වන්නක් බව තේරුම් ගැනීම අසීරු නොවේ. ඔවුන් යළි තම කිරුළ දිනා ගැනීම සදහා  ඕනෑම දෙයක් කරනු ඇත. එය ඔවුන්ගේ ‘අභිමානය’ පිළිබද ප‍්‍රශ්නයකි.
නවීන් දිසානායක ඇමැතිවරයා විසින් අවධාරණය කළ ද, ‘ග්ලයිපොසේට් නැතිව මහා පරිමාණයෙන් තේ වගා කරන්නට බැරිය’ යන අදහස සත්‍යයක් නොවේ. ග්ලයිපොසේට් අඩංගු වල් නාශක මුලින්ම ලංකාවට හදුන්වා දී ඇත්තේ 1980 දශකයේය. එසේ නම් ඊට පෙර වකවානුවේ අපේ රටේ තේ වගා නොකෙරිණි ද? යන ප‍්‍රශ්නය මතුවේ. අනෙක ග්ලයිපොසේට් රටට ගෙන්වීම තහනම් කෙරුණේ 2015 වසරේ ය. නවීන් දිසානායක ඇමැතිවරයා කියන කාරණය ඇත්තක් නම්, ග්ලයිපොසේට් නැති නිසා මේ වන විට ලංකාවේ තේ වගාව අභාවයට ගොස් තිබිය යුතුය! එහෙත් ගතවූ වසර කිහිපයක තේ නිෂ්පාදනය සහ වගා කළ භූමිය ආදී කාරණා සම්බන්ධයෙන් බලන විට එවන් බිද වැටීමක් නො පෙනේ.
ශ‍්‍රී ලංකා මහ බැංකු වාර්තාවේ ස`දහන් වන අන්දමට, 2016 වසරේ දී ලංකාවේ සමස්ත තේ නිපැයුම කිලෝග‍්‍රෑම් මිලියන 292.6කි.
කෙසේ වෙතත්, ලංකාවේ තේ වගා ක්ෂේත‍්‍රයේ සැලකිය යුතු බිද වැටීමක් ඇති බව බොරුවක් නොවේ. එය අද ඊයේ නොව, 2014 වර්ෂයේ පටන් පැවත ගෙන එන්නකි. ඊට හේතුව කුප‍්‍රකට ග්ලයිපොසේට් ද නොවේ. 2015 සහ 2016 යන ශ‍්‍රී ලංකා මහ බැංකු වාර්තාවලින් එයට බලපෑ හේතු සාධක අනාවරණයකර තිබේ. එහි ග්ලයිපොසේට් ගැන කතාවක් නම් නැත!
2007 වසරේ දී ලංකාවේ තේ නිෂ්පාදනය කිලෝග‍්‍රෑම් මිලියන 305.2කි. 2014 දී එය කිලෝග‍්‍රෑම් මිලියන 338.0ක් දක්වා වැඩි විණි. එහෙත් 2015 දී එය කිලෝග‍්‍රෑම් මිලියන 329ක් විය. 2016 දී එය තවදුරටත් පල්ලම් බැස කිලෝග‍්‍රෑම් මිලියන 292.6ක් විය. 2014 දී කිලෝවකට රුපියල් 475.11ක් වූ තේ නිෂ්පාදන වියදම, 2016 දී රුපියල් 469.24ක් දක්වා අඩුකර ගෙන තිබිණි. 2007 වසරේ දී හෙක්ටයාර් 2,22,000ක් වූ සමස්ත තේ වගා භූමිය, 2014 දී හෙක්ටයාර් 2,03,000ක් දක්වා අඩු විය. 2016 දී එය එක්  හෙක්ටයාරයකින් වත් වැඩිවී නැත. මහ බැංකු වාර්තාව පවසන අන්දමට, තේ නිපැයුම් ක්ෂේත‍්‍රයේ වර්ධනය 2016 දී සියයට 11කින් පහත වැටී තිබේ. මේ බිද වැටීම්, ‘ග්ලයිපොසේට් බැරි බැරියාවක්’ බවට අර්ථ දක්වන්නේ නම්, එය විකාරයකි!
2015 සහ 2016 යන මහ බැංකු වාර්තාවල දැක්වෙන අන්දමට, ජාතික තේ නිෂ්පාදනයෙන් සියයට 73ක්ම නිපදවන්නේ කුඩා තේ ඉඩම් හිමියන් ය. 2016 වසරේ ජාතික තේ නිපැයුමට ඔවුන්ගේ දායකත්වය සියයට 74.5කි! ඔවුන් ග්ලයිපොසේට් ඉල්ලන්නේ නැත.
2016 වර්ෂයේ දී තේ නිපැයුම් ක්ෂේත‍්‍රය අඩු වර්ධනයක් අත්කර ගැනීමට හේතු ගණනාවක් ඇති බව මහ බැංකුව කියයි. එය, තේ ඉල්ලූම සහ සැපයුම යන සාධක මත පදනම්ව, තේ නිපැයුම පහත වැටීමක් බව, ඔවුන්ගේ විශ්ලේෂණයයි. 
තේ නිෂ්පාදන ක්ෂේත‍්‍රය තුළ ‘ඇත්ත කතාව’ මෙබ`දු ය. එබැවින් මහා පරිමාණ තේ වගාවන් ග්ලයිපොසේට්වලින් තොරව පවත්වා ගෙන යන්නට බැරි යයි පැවැසීම, පිළිගත හැක්කක් නොවේ.
කෙසේ වෙතත් තේ වගාකරන ග්ලයිපොසේට් ලෝලීන් මතු කරන යම් කාරණයක් ද තිබේ. ‘ග්ලයිපොසේට් අඩංගු වල් නාශක තිබේ නම්, ඉතා අඩු ශ‍්‍රම කුලියකින් (පිරිවැයකින්), වැඩි පහසුවකින්, වල් මර්දනය කළ හැකිය යන්න’, එම කාරණයයි. එය ඇත්තකි. එමෙන්ම ලාභ තීරුව වැඩි වීමට ද හේතුවකි. එහෙත් ඒ වෙනුවෙන් වියළි කලාපීය ගොවි බිම්වල නිවසන අහිංසක ගොවීන් ලක්ෂ ගණනක්ගේ ජීවිත ‘වකුගඩු රෝග මාරයාට’ උගස් කළ යුතු ද? යන්න, මෙහි දී අසන්නට සිදු වේ!
අනෙක නවීන් ඇමැතිවරයා කියන්නේ, තේ වගා භූමිවලින් මාරාන්තික වකුගඩු රෝගය වාර්තා නොවන නිසා, ග්ලයිපොසේට් භාවිතාවේ ගැටලූවක් ඇති නොවන බවයි. මේ කාරණය හාස්‍යජනකය. ලංකාවේ ප‍්‍රධාන තේ වගා භූමි සියල්ලම පාහේ පිහිටා තිබෙනුයේ, රටේ මධ්‍යම ක`දුකරය ආශ‍්‍රිතවය. ඒවා ඔස්සේ ගලා බසින මහවැලි, කැලණි, වලවේ සහ කළු ආදී ගංගාවෝ මුළු රටටම දියවර බෙදා හරිති. විශේෂයෙන්ම රටේ වියලි කලාපයට දියවර සපයන්නේ, මහා පරිමාණ තේ ඉඩම් ඔස්සේ ගලා බසින මහවැලි ගෙ`ගනි. ඉතින් ක`දුකර තේ වගාවලට ග්ලයිපොසේට් හෝ වෙන යම් විෂ කෘෂි රසායන යෙදුව හොත්, ඒවා ගලා බසින්නේ රජරට ද ඇතුළු වියළි කලාපීය ගොවි බිම්වලටය! 
 
ග්ලයිෆොසේට් තේ වගාවට අත්‍යවශ්‍ය දෙයක් නොවේ 
 
- මහාචාර්ය සිසිර සිරිබද්ධන පීඨාධිපති රජරට විශ්වවිද්‍යාලය 
 
තේ වගාවට ග්ලයි‍පොසේට් අත්‍යවශ්‍ය යැයි කීම පිළිගන්නට අමාරුයි. මොකද දිගු කාලයක් භාවිතා කිරීම නිසා තේවතු ආශ්‍රිතව වැවෙන වල් පැලෑටි ග්ලයි‍පොසේට්වලට ප්‍රතිරෝධ දක්වනවා. ඒ නිසා ඔය කියන තරම් වල් වර්ධනයක් වෙන්නේ නෑ.
ග්ලයි‍පොසේට් භාවිතා කළත් වතුර ආශ්‍රිතව වකුගඩු රෝගය වසංගත මට්ටමින් පැතිර නැත්තේ ඒ ප්‍රදේශවල ජලය කිවුල් සහිත නොවීම නිසාය. ග්ලයි‍පොසේට්වල අඩංගු රසායනික ද්‍රව්‍ය කිවුල් ජලයේ තැන්පත් වෙනවා. එනිසා බැරලෝහ වැනි හානිකර ද්‍රව්‍ය ජල පානය කිරීමේදී ශරීර ගතවිය හැකිය. ඒ වගේම කඳුකර පළාත්වල නිසා ‍පොළවට යොදන රසායන සේදී යනවා වෙන්නත් පුළුවන්. ග්ලයි‍පොසේට් වකුගඩු රෝගවලට හේතුව බව තහවුරුව අවසන්. අනිත් කාරණය ග්ලයි‍පොසේට් භාවිතය නිසා වකුගඩු රෝගවලට අමතරව පිළිකා වැනි රෝගත් වේගයෙන් පැතිරෙන්නට පුළුවන්. මොකද කඳුකර පළාත්වල වැවෙන එළවළු වැනි දේ මගින් අපේ ශරීරයට එය ඇතුල්වන්නට පුළුවන්. මේ වන විටත් ලෝකයේ රටවල් ගණනාවක ග්ලයි‍පොසේට් තහනම් කර තිබෙනවා. ඒ එහි ඇති හානිකර බව තහවුරුව ඇති නිසා.
 
ක‍්‍රිෂ්ණ විජේබණ්ඩාර

Page 4 of 6

IMAGE

සැමියාගේ බිමත්කම සහ නොගැළපීම නිසයි විවාහය බිඳ වැටුණේ

IMAGE 2017 Nov 23 13:33
තිලකා රණසිංහගේ ජීවිතයේ වඩාත්ම සතුටු වූ අවස්ථාව හා වැඩියෙන්ම දුක් වූ අවස්ථාව සිහිපත් කරන්න...
Views - 3126

ලංකාව හැර ගිය නතාෂා ආපහු ඇවිත් කියපු කතාව

IMAGE 2017 Nov 23 08:03
නතාෂා පෙරේරා පහුගිය කාලයේ වැඩිපුර දකින්නට ලැබුණේ නැහැ. ඒ ඇය තමන්ගේ ආදරණීය සැමියා ප්‍රිහාන්...
Views - 2970

55 වියැති බැංකු ලොක්කා 29 කන්තෝරු නෝනා සමඟ 'හනිමූන්' ගිහින්

IMAGE 2017 Nov 22 12:50
බැංකුවක උසස් නිලයක් දරන පනස්පස් හැවිරිදි සිය සැමියා වසර ගණනාවක් තිස්සේ විසිනව හැවිරිදි රජයේ...
Views - 6021

අහසේ සිට බිමට පනින එස්.ටී.එෆ්. යුවතියෝ

IMAGE 2017 Nov 22 10:55
අම්පාර උහන ගුවන් ධාවන පථයෙන් අහසට නැඟගත්, එම්. අයි. 17 වර්ගයේ හෙලිකොප්ටරය  නිලඹර දෙපළු කරමින්...
Views - 3595

මිහිදුම සහ වැස්ස ගැන 'කාලගුණ විද්‍යාවෙන්' බොරු කී‍වේ ඇයි?

IMAGE 2017 Nov 22 10:43
මේ දිනවල අළුයම් කාලයේ අගනුවර ඇතුළු ප්‍රදේශ රැසක දැඩි මිහිදුම් තත්ත්වයක් දක්නට ලැබුණු බව...
Views - 2187

මුගාබේගේ බිරිඳ ද පක්ෂයෙන් නෙරපයි

IMAGE 2017 Nov 21 09:37
වසර 37  ක කාලයක් සිම්බාබ්වේ දේශය පාලනය කළ රොබට් මුගාබේ නිවාස අඩස්සියට ගනිමින් හමුදාව එරට...
Views - 3002

Please publish modules in offcanvas position.

Web Analytics